To prawdopodobnie najstarsza japońska rasa. Przodkowie dzisiejszych shiba mogli się pojawić na Wyspach Japońskich wraz z pierwszymi osadnikami ok. 7 tys. lat p.n.e. Następna fala migracji miała miejsce w III wieku p.n.e. i jej także towarzyszyły psy. Jedne i drugie w typie szpica, przemieszały się z sobą, dając początek rasom rdzennie japońskim, których wyróżnia się dziś sześć: jedyna duża to akita, średnie: hokkaido, kishu, shikoku i kai, i mała - shiba.
Pomnik japońskiej przyrody
Małe psy nazywano „shiba” już w czasach starożytnych. W języku starojapońskim słowo to znaczyło właśnie „mały”. Współcześnie „shiba” odnosi się do „zarośli, krzewów”. Pierwotnie rasa ta była przeznaczona do pomocy w polowaniach na niewielkie i większe (dziki) ssaki oraz ptaki. Jej nazwę można by tłumaczyć jako „pies do polowania w zaroślach”. Te dwa określenia często łączy się w jedno: „mały pies do polowania w zaroślach”.
Pierwotnie istniały trzy odmiany shiba, pochodzące z różnych regionów: shinshu shiba, mino shiba i sanin shiba. Na przełomie XIX i XX wieku zaczęto sprowadzać do Japonii psy ras zachodnich i krzyżować je z miejscowymi. W 1928 roku powstała organizacja, której celem była ochrona rodzimych psów przed wyginięciem. W tym samym roku odbyła się też pierwsza wystawa ras japońskich. W 1937 roku shiba został oficjalnie uznany za „pomnik przyrody”. Podczas I wojny światowej mino shiba i sanin shiba praktycznie wyginęły, przetrwało natomiast trochę przedstawicieli shinsu shiba.
Pies całej rodziny
Shiba to harmonijnie zbudowany mały szpic o wyraźnych cechach szpiców orientalnych: skośnie osadzonych oczach i niewielkich, nachylonych do przodu, stojących uszach. Jego sierść jest krótka, gruba i sztywna. Nie przylega gładko do skóry, lecz jest lekko nastroszona.
Pies tej rasy jest zwinny i szybki. W Japonii nadal bywa używany do polowań. Myśliwi cenią jego wytrwałość i odwagę. Jednak dziś jest przede wszystkim psem rodzinnym. W słynącej z wielkiego zagęszczenia ludności Japonii często kupowany jest przez mieszkańców miast.
Czujny, ale nie hałaśliwy, szczeka tylko wtedy, kiedy ma po temu ważny powód. W stosunku do obcych początkowo zachowuje dystans, ale po jakimś czasie akceptuje osoby, które zdążył już poznać. Nie jest natomiast wobec ludzi agresywny.
Najlepszym opiekunem będzie dla niego osoba o silnej osobowości i jednocześnie cierpliwa. Shiba mocno przywiązuje się do rodziny i nie wyróżnia żadnego z jej członków. Z dziećmi zazwyczaj dogaduje się dobrze, o ile ma możliwość schronienia się w bezpiecznym miejscu przed nadmiarem pieszczot z ich strony.
Bywa dominujący w stosunku do psów tej samej płci, zdarza mu się wdawać z nimi w bójki.
Uczeń dla cierpliwych
Shiba jest inteligentny, lecz niezależny, dlatego szkolenie go to wyzwanie. Nie sprawdzą się w jego przypadku siłowe metody, a doświadczenia zdobyte przy okazji szkolenia innych psów mogą się okazać mało przydatne. Wychowanie przedstawiciela tej - bądź co bądź pierwotnej - rasy wymaga z jednej strony uszanowania jego natury, a z drugiej - żelaznej konsekwencji. Już szczeniak musi mieć wyraźnie określone zasady. Mały shiba nie może robić, co mu się podoba - w przeciwnym razie trudno będzie go opanować, gdy dorośnie. Jak w wypadku wielu trudnych ras doskonale sprawdzą się w jego wychowaniu pozytywne sposoby szkolenia, np. metoda klikerowa. Jeśli uda się nam wypracować porozumienie z tym psem, zyskamy wiernego i chętnego do współpracy towarzysza.
Niekłopotliwy domownik
W domu shiba jest cichy i nie narzuca się otoczeniu. Ze względu na skłonność do dominacji wobec psów i instynkt łowiecki może natomiast sprawiać problemy na spacerach - zwłaszcza spuszczony ze smyczy. Najlepiej więc pozwolić mu się wyhasać na ogrodzonych terenach. Shiba są zdrowe, odporne i długowieczne. Ich pielęgnacja nie jest trudna. Intensywnego szczotkowania wymagają tylko podczas linienia, czyli dwa razy w roku. Poza Japonią sporą popularnością rasa ta cieszy się w Ameryce. Lubiana jest w Holandii, Belgii i Danii. Do Polski pierwszy pies przybył w 1992 r. z Danii. Rok później z Holandii przyjechała suczka. W 1995 roku przyszedł na świat pierwszy polski miot shiba.
Za pomoc dziękujemy Michałowi Jabłońskiemu i Jadwidze Szulc
Charakter: pies nieufny wobec obcych, czujny, niezależny
Wielkość: psy ok. 40 cm, suki ok. 37 cm
Waga: niesprecyzowana we wzorcu, psy 9-14 kg, suki 8-13 kg
Szata: dwuwarstwowa: krótki i gruby podszerstek oraz dłuższy, twardszy włos okrywowy, odstający pod kątem ok. 45 st.; najkrótsza na głowie, trochę dłuższa na szyi i tułowiu, najdłuższa na ogonie
Maść: złota, sezamowa (złota z czarnym nalotem) i czarna podpalana; wszystkim powinny towarzyszyć znaczenia zwane „urajiro” - rozjaśniona do bieli sierść na boku kufy i na policzkach, pod brodą, na szyi, piersi, brzuchu i wewnętrznej stronie nóg; niepożądane są białe znaczenia na łapach i na końcu ogona
Długość życia: 15-16 lat
Podatność na szkolenie: średnia
Aktywność: lubi ruch i długie spacery, ale w domu jest spokojny; dobrze się czuje w mieszkaniu
Koszty utrzymania: 70-100 zł miesięcznie
Odporność/podatność na choroby: bardzo odporny
Możliwość nabycia szczeniaka: w Polsce działa kilka hodowli, na szczeniaka czasem trzeba poczekać
Cena psa z rodowodem: 2000-2500 zł
INNE JAPOŃSKI RASY


