Jak nauczyć szczeniaka czystości? Mamy na to 3 metody!

W domu, na komendę i w ogrodzie – wybierz metodę, która najlepiej się u ciebie sprawdzi i naucz swojego szczeniaka czystości.

Metoda nr 1 – w domu

Nie każdy pies musi za potrzebą wychodzić na spacer. Czworonogi małych ras mogą się załatwiać do kuwety lub w ustalonym, wyłożonym gazetami miejscu (nie zwalnia to jednak właściciela z chodzenia z psem na spacery!).

Rozwiązanie to powinno zainteresować osoby starsze lub niepełnosprawne. Nauka załatwiania się w domu sprawdzi się również w wypadku psów starych, mających problem z chodzeniem lub kontrolowaniem czynności fizjologicznych.

Mały francuski buldog je z miski
fot. Shutterstock

Warunki szkolenia

Aby nauka nie trwała dłużej niż tydzień, musi zostać spełnionych kilka warunków. Konieczne jest przyzwyczajenie psa do regularnych posiłków.

Podczas szkolenia powinien być karmiony tą samą suchą karmą i nie otrzymywać nic, co mogłoby rozregulować jego układ trawienny. Nie należy zostawiać psu miski z jedzeniem na dłużej niż 15-20 minut. Ostatni posiłek podajemy niezbyt późno i tuż przed położeniem się wyprowadzamy psa.

Drugim warunkiem, niezbędnym do osiągnięcia sukcesu w nauce czystości, jest stworzenie psu w domu czegoś, co będzie jego norą. Powinna to być niewielka ograniczona przestrzeń – na przykład kojec lub klatka.

Zwierzaka trzeba wcześniej przyzwyczaić do przebywania przez pewien czas w zamknięciu, jednak nie może to być izolacja – kojec lub klatkę ustawiamy w kuchni lub salonie – tam, gdzie toczy się życie rodzinne.

Rozmiary nory powinny umożliwiać psu wygodne leżenie w środku, lecz jednocześnie nie pozostawiać miejsca na załatwienie się poza legowiskiem. Dlatego cała klatka musi być miękko wyściełana i nie należy nawet jej części wykładać gazetami, by nie prowokować psa do załatwiania się w niej.

Powinien spędzać tam pewien czas w ciągu dnia (patrz rozkład dnia), a także całą noc. Dzięki zamknięciu w „norze” zapobiegamy temu, że szczeniak będzie biegał po całym domu i brudził, gdzie mu przyjdzie ochota. Po zakończeniu nauki możemy klatkę zlikwidować.

Pies karmiony kością przez klatkę
fot. Shutterstock

Przygotuj miejsce

Gdy pies jest już przyzwyczajony do klatki, zacznij naukę załatwiania się w domu. Przygotuj odpowiednie miejsce, w którym pies będzie się załatwiał – na przykład w wyłożonym kafelkami narożniku łazienki lub przedpokoju.

Przyklej do podłogi rozcięty foliowy worek na śmieci i ułóż na nim 6-8 warstw gazet (możesz także użyć specjalnych absorpcyjnych podkładów dla szczeniąt lub niemowląt) lub postaw kuwetę wypełnioną kocim żwirkiem albo podartymi gazetami.

Nastaw budzik na jak najwcześniejszą godzinę i natychmiast po obudzeniu się wyjmij psa z klatki i zanieś go do jego toalety. Poczekaj, aż się załatwi, po czym pochwal go. Następnie przestrzegaj ustalonego rozkładu dnia.

Szczeniak rasy Golden Retriever leży obok budzika
fot. Shutterstock

Rozkład dnia dla 4-miesięcznego szczeniaka

  • 7.00 – pobudka i wyniesienie do toalety
  • 7.10-7.30 – swobodne bieganie po kuchni
  • 7.30 – karmienie i pojenie
  • 8.00 – wyniesienie do toalety
  • 8.15-8.45 – swobodne bieganie po kuchni
  • 8.45-12.00 – odpoczynek w zamkniętej klatce lub kojcu
  • 12.00 – karmienie i pojenie
  • 12.30 – wyniesienie do toalety
  • 12.45-13.15 – swobodne bieganie po kuchni
  • 13.15-17.00 – odpoczynek w zam­kniętej klatce lub kojcu
  • 17.00 – karmienie i pojenie
  • 17.30 – wyniesienie do toalety
  • 17.45-18.15 – swobodne bieganie po kuchni
  • 18.15-20.00 – odpoczynek w zamkniętej klatce lub kojcu
  • 20.00 – karmienie i pojenie
  • 20.15 – wyniesienie do toalety
  • 20.30-21.00 – swobodne bieganie po kuchni
  • 21.00-23.00 – odpoczynek w zamkniętej klatce lub kojcu
  • 23.00 – wyniesienie do toalety, zamknięcie na noc w klatce lub kojcu

Z czasem, gdy będziesz pewniejszy, że pies nie załatwi się poza toaletą, możesz przedłużać okresy swobodnego biegania, udostępniając mu kolejne pomieszczenia. Naucz psa także, że nie zawsze zanosisz go do toalety na rękach – w odpowiednich momentach wołaj go zachęcająco, by poszedł za tobą i sam odnalazł właściwe miejsce.

Po każdym udanym ćwiczeniu posprzątaj toaletę, lecz wymień tylko wierzchnie, najbardziej zabrudzone warstwy, pozostawiając niewielką ilość zanieczyszczonego podłoża. Dzięki temu zapach będzie przypominać psu, do czego ten teren służy.

Nie dopuszczaj jednak do tego, by pies musiał się załatwiać w brudnym miejscu, gdyż jest to sprzeczne z jego naturą i utrudni naukę.

Shirlee Kalstone „How to Housebreak Your Dog in 7 Days”, Bantam 2004

Szczenięta gończego berneńskiego
fot. Shutterstock

Metoda nr 2 – na komendę

Pomysł uczenia psa załatwiania się na komendę może się wydać dziwny. A przecież uczy się tego np. psy przewodników niewidomych – przed pracą muszą się załatwić, aby później nie rozpraszała ich własna fizjologia.

Jest to jednak umiejętność przydatna również zwykłym właścicielom – np. gdy pada deszcz, spieszysz się lub czekasz na ocenę na wystawie. Podczas zawodów sportowych załatwienie przez psa potrzeby na ringu jest karane odebraniem punktów – lepiej więc, by pozbył się balastu przed startem.

Według Marjorie Smith nauka załatwiania się na komendę trwa 7-10 dni i odbywa się podczas normalnych spacerów. Pies musi mieć ukończone siedem tygodni. W trakcie nauki trzeba go wyprowadzać zawsze w to samo, wybrane przez niego miejsce, w którym czuje się komfortowo.

Ważne, by przed każdym spacerem upłynęły co najmniej dwie godziny od ostatniego wypróżnienia się psa.

Młody Beagle biega po plaży
fot. Shutterstock

Wybierz komendę do nauki szczeniaka czystości

Zacznij od wybrania komendy. Powinna być krótka, maksymalnie trzysylabowa, ponieważ – aby nauka się powiodła – musisz ją wydać od 50 do 70 razy w odpowiednim momencie. Wybranego słowa – np. „pi-pi” – twój uczeń nie powinien słyszeć w żadnych innych okolicznościach. Nie wolno go też łączyć z jego imieniem.

Przez 7-10 dni jak najczęściej, a co najmniej raz dziennie, przeprowadzaj następujący trening. Wyprowadź psa w wybrane wcześniej miejsce. Czekaj, aż przybierze odpowiednią pozycję, i zacznij powtarzać wybraną komendę.

Przez pierwsze dni wymawiaj ją cichym głosem, by psa nie rozpraszać. Rób to do skutku. Wówczas pochwal czworonoga słowami „dobry pies”.

Po 7-10 dniach wyjdź z psem na dwór w to samo miejsce co zwykle. Daj mu kilka chwil, by zaczął węszyć, ale tym razem wypowiedz komendę – raz lub dwa razy – już gdy zacznie się kręcić. Kiedy się załatwi, pochwal go.

Mężczyzna wydaje psu komendę
fot. Shutterstock

Test ostateczny

Jeśli się udało, ćwicz w ten sposób dwa dni, a potem zrób ostateczny test. Wyprowadź psa tam gdzie zawsze i nie czekając na oznaki chęci załatwienia się, wymów komendę. Pies powinien przystąpić do „akcji” w ciągu 30 sekund.

Jeśli minie minuta i nic się nie stanie, oznacza to, że popełniłeś jakiś błąd w szkoleniu i musisz je powtórzyć.

dr Marjorie Smith „Eliminate on Command”, Seaworthy Publications Inc. 2003

Pies w ogrodzie
fot. Shutterstock

Metoda nr 3 – w ogrodzie

Jeśli postanowiłeś udostępnić psu ogród, naucz go załatwiać się zawsze w tym samym miejscu. Dzięki temu unikniesz niespodzianek oraz ochronisz swój trawnik i rośliny ozdobne.

Pierwsza metoda polega na wynoszeniu szczeniaka w miejsce, które będzie stanowić jego toaletę. Jeśli szczenię będzie stale załatwiało się w konkretnym miejscu, jako dorosły pies też będzie tam chodzić.

Mała dziewczynka daje psu smakołyk
fot. Shutterstock

Centrum tarczy

Druga metoda, odpowiednia dla dorosłych psów, to stosowanie różnego natężenia nagród. Wyobraź sobie, że psia toaleta jest centrum tarczy, wokół którego koncentrycznie roztaczają się koła – strefy odpowiadające różnym nagrodom. Jeśli pies załatwi się gdziekolwiek w ogrodzie, powiedz mu najwyżej „dobry pies”.

Natomiast za zrobienie tego w toalecie powinien otrzymać wiele pochwał i ulubione smakołyki – możesz je trzymać w puszce przytwierdzonej do płotu.

Dla dorosłego samca należy wbić w wybranym miejscu słupek, który będzie mógł obsikiwać. Palik trzeba obsypać piaskiem lub żwirkiem, który co jakiś czas będziemy przepłukiwać wodą.

Ian Dunbar „Housetraining”, James & Kenneth 1986

Autor: Magda Urban