Biegunka u psa i szczeniaka. Jak ją rozpoznać i leczyć?

Aleksandra Prochocka

Aleksandra Prochocka

Ten tekst przeczytasz w 9 minut

Biegunka może stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia i życia psa. Jakie są najczęstsze przyczyny rozwolnienia u czworonoga? Co można podać psu na biegunkę?

biegunka u psa przyczyny

Fot. Shutterstock

  1. Czym jest biegunka?
  2. Objawy biegunki u psa
  3. Przyczyny rozwolnienia
  4. Ile trwa biegunka u psa?
  5. Biegunka u szczeniaka
  6. Domowe sposoby na biegunkę u psa
  7. Co podać psu na biegunkę, a czego nie?
  8. Gdy pies ma częste biegunki
  9. Biegunka u psa – leczenie

Każdy opiekun domowego czworonoga choć raz w życiu poznał, z czym wiąże się biegunka u psa. Zabrudzone, nadające się tylko do wyrzucenia dywany, kilkukrotne wstawanie w środku nocy na awaryjny spacer, a w przypadku długowłosych psów często konieczność kilkukrotnego mycia ubrudzonej sierści na zadku…

To tylko niektóre uciążliwości, których powodem może być rozwolnienie u psa. Należy też pamiętać, że nie tylko opiekun w takich chwilach cierpi. Również czworonóg mający silną biegunkę czuje się bardzo niekomfortowo. Zaburzenia trawienia objawiające się wydalaniem wodnistego kału mogą także stanowić poważne niebezpieczeństwo dla zdrowia i życia, szczególnie w przypadku szczeniąt. Skąd bierze się rozwolnienie u psa i kiedy może być niebezpieczne? Co zrobić, gdy szczeniak ma biegunkę i jakie badania wykonać psu z nawracającymi problemami trawiennymi?

Czym jest biegunka?

Biegunka to stan, w którym pies oddaje stolec dużo częściej niż zazwyczaj. Stolec ten ma płynną konsystencję, mocny i nieprzyjemny zapach oraz inny kolor niż zazwyczaj. Bywa, że w kupie pojawia się krew, śluz, robaki lub ich jaja, ropa, niestrawione części pokarmu, tłuszcz. W czasie trwania biegunki u psa może dochodzić do ogólnego osłabienia organizmu, gorączki, wzdęć i bolesności brzucha, a nawet groźnego odwodnienia. Stanu tego nie należy więc bagatelizować!

Objawy biegunki u psa

Nagła potrzeba wyjścia z domu, częste kucanie na spacerze i lejące się z psiaka odchody to nie jedyne objawy, jakie mogą towarzyszyć rozwolnieniu u psa. Poza oczywistymi objawami biegunki zaobserwowanymi na trawniku warto też zwrócić uwagę na całokształt zachowania naszego czworonoga. Biegunka u psa może nieraz przypominać zatwardzenie – psiak wielokrotnie napina się, nic z siebie nie wydalając. Podrażnione jelita mogą sprawiać, że zwierzak czuje potrzebę wypróżnienia, mimo że nic to nie daje. Może także w ten sposób pozbywać się nagromadzonych w jelitach gazów.

Rozwolnienie u psa – przyczyny

Biegunka to przypadłość, która może dotknąć psa każdej rasy i w każdym wieku. Do głównych przyczyn rozwolnienia u domowych pupili należą błędy żywieniowe, takie jak podawanie psu resztek ze stołu, zbyt gwałtowna zmiana karmy, nietolerancje pokarmowe lub stosowanie nieświeżego pokarmu. Czworonogi mogą reagować biegunką także na silny stres lub wysokie temperatury. Luźne stolce mogą być również objawem zarobaczenia, przeróżnych chorób bakteryjnych lub wirusowych, szczególnie gdy towarzyszą im gorączka i apatia. Również poważne zaburzenia pracy trzustki, zapalenie jelit czy podawanie psu określonych leków i szczepionek mogą wywołać takie zaburzenia ze strony układu pokarmowego.

Psia biegunka może przybierać wiele postaci. Jeśli dobrze się jej przyjrzymy, możemy określić, jaka jest jej prawdopodobna przyczyna. Co mogą oznaczać różne rodzaje biegunki u psa?

  • Wodnista, lejąca się z psa biegunka – może być objawem nagłego, silnego stresu, poważnej choroby wirusowej lub dużego zarobaczenia; powoduje szybkie odwodnienie, szczególnie u szczeniąt.
  • Zwykła miękka kupa – może świadczyć o dość gwałtownych zmianach w diecie psa, do których zwierzak jeszcze się nie przyzwyczaił lub o obecności pasożytów, takich jak giardia.
  • Miękka kupa otoczona śluzem – często towarzyszy parwowirozie, chorobom trzustki czy alergiom pokarmowym.
  • Miękka lub wodnista kupa z widocznymi jajami lub robakami – wyraźny objaw silnego zarobaczenia.
  • Szary, oleisty stolec – może świadczyć o zbyt dużej ilości tłuszczu w diecie.
  • Czarna kupa – zazwyczaj jest objawem obecności krwi w obrębie układu pokarmowego; jej powodem może być zranienie jelita ciałem obcym (na przykład kością lub kawałkiem piłki), ale także poważna choroba (na przykład nowotwór).
  • Kupa z widocznymi skrzepami lub świeżą krwią – świadczy o groźnym dla życia psa krwotoku w przewodzie pokarmowym; źródłem krwi mogą być jelito grube, odbyt lub gruczoły okołoodbytowe.

Ile trwa biegunka u psa?

Rozwolnienie wywołane zjedzeniem nieczystości znalezionych na spacerze lub podaniem zwierzakowi niecodziennego przysmaku ustępuje zazwyczaj samoistnie w ciągu doby. Natomiast biegunka u psa spowodowana poważniejszym zatruciem, chorobami narządów wewnętrznych i przewodu pokarmowego, niewłaściwą dietą lub chorobami zakaźnymi może trwać wiele tygodni. Jej zatrzymanie możliwe będzie zazwyczaj dopiero po wyleczeniu pierwotnej przyczyny zaburzeń trawienia.

Czy rozwolnienie u psa może być niebezpieczne?

Organizm dorosłego, zdrowego psa bez trudu poradzi sobie z krótkotrwałą biegunką. Dlatego opiekunowie silnych czworonogów bez problemów zdrowotnych nie powinni martwić się jednodniową niestrawnością, o ile biegunce u ich psa nie towarzyszą żadne dodatkowe objawy.

Przeciągające się rozwolnienie może jednak stanowić niebezpieczeństwo dla zdrowia nawet dla czworonogów w dobrej kondycji, a w skrajnych sytuacjach dłużej trwająca biegunka może doprowadzić nawet do śmierci zwierzęcia. Zaburzenia wchłaniania składników odżywczych pochodzących z pożywienia mogą spowodować niedobory żywieniowe i wychudzenie. Nieleczone przyczyny biegunki u psa mogą szybko przerodzić się w poważniejsze, długotrwałe problemy obejmujące wiele narządów wewnętrznych. Zaburzenia trawienia mogą również świadczyć o zaostrzającym się przebiegu zdiagnozowanej u psa choroby przewlekłej, co będzie wymagać natychmiastowego udzielenia psu pomocy.

Inaczej wyglądać będzie sytuacja w przypadku szczeniąt. Młode psiaki są dużo wrażliwsze przede wszystkim na odwodnienie, które towarzyszy rozwolnieniu. Nawet kilkudniowe rozwolnienie stanowić będzie poważne zagrożenie dla ich prawidłowego rozwoju, zdrowia, a nawet życia.

Biegunka u szczeniaka

Młode szczenięta są niezwykle wrażliwe na wszelkie problemy zdrowotne. Nierozwinięte do końca nerki i wątroba nie potrafią jeszcze tak wydajnie usuwać toksyn z organizmu, a niezahartowany układ odpornościowy nie zawsze będzie w stanie zwalczyć nawet drobne infekcje, które dla dorosłych psów nie stanowią najmniejszego zagrożenia. Dlatego każdy niepokojący objaw u szczeniaka, taki jak biegunka, gorączka, katar czy podwyższona temperatura, powinny natychmiastowo wzbudzić czujność w opiekunie malucha.

Ostra lub przewlekła biegunka u szczeniaka to nie tylko objaw przeróżnych, często niebezpiecznych przypadłości i chorób. To także potencjalna przyczyna wielu późniejszych problemów zdrowotnych. Wywołane nią odwodnienie i niedożywienie mogą poważnie odbić się na zdrowiu psiaka, uszkodzić narządy wewnętrzne i doprowadzić do poważnych wad rozwojowych. Udzielenie pomocy szczeniakowi wymagać będzie przede wszystkim zdiagnozowania przyczyny biegunki i przeciwdziałania jej szkodliwemu wpływowi na organizm psa.

Przyczyny biegunek u szczeniąt

Przyczyn biegunki u szczeniaka może być naprawdę wiele. Część zależna będzie od podawanej psu diety, inne mogą być związane z poważnymi, potencjalnie śmiertelnymi chorobami. Wśród najczęstszych przyczyn biegunek u psich maluchów znajdują się:

  • podawanie szczeniakowi niezbilansowanej diety,
  • zbyt gwałtowna zmiana karmy,
  • karmienie psa resztkami ze stołu,
  • zatrucia po zjedzeniu nieodpowiednich dla psa pokarmów lub toksycznych substancji,
  • silne zarobaczenie,
  • obecność ciała obcego w przewodzie pokarmowym,
  • choroby wirusowe i bakteryjne, takie jak parwowiroza i nosówka,
  • reakcja po podaniu leków, szczepionki, środków odrobaczających.

Co zrobić, kiedy szczeniak ma biegunkę?

Jeśli zaobserwujemy u szczeniaka biegunkę, powinniśmy przede wszystkim zastanowić się nad tym, co je nasz maluch – czy podajemy mu dodatkowe przysmaki, resztki z talerza, czy psiak ma skłonność do zjadania znalezionych na spacerze odpadków. W takim przypadku możemy wprowadzić psiakowi na kilka dni rygorystyczną dietę i obserwować, czy kupy szczeniaka staną się bardziej uformowane. Możemy także skonsultować się z psim dietetykiem, który pomoże wybrać bardziej lekkostrawną karmę lub zaproponuje zbilansowane przepisy na dietę domową.

Wodnista, ostra biegunka, szczególnie z domieszką krwi lub połączona z gorączką i wymiotami to sygnał, że z maluchem dzieje się coś bardzo poważnego. Szczeniaka z silną biegunką powinniśmy jak najszybciej zabrać do lekarza weterynarii i poprosić o dokładne oględziny naszego pupila. By zdiagnozować przyczynę biegunki u szczeniaka, konieczne może być wykonanie testów w kierunku chorób zakaźnych, badań krwi i kału. W przypadku silnego odwodnienia lekarz może zalecić podawanie psu kroplówek i leków przeciwbiegunkowych. Należy pamiętać, by nigdy nie podawać szczeniakowi żadnych leków na biegunkę bez konsultacji ze specjalistą. Wiele środków bezpiecznych dla ludzi może wywołać poważne, potencjalnie śmiertelne zatrucie u psa.

Domowe sposoby na biegunkę u psa

Jeśli zauważysz u swojego psa biegunkę, najpierw zastanów się, co mogło być jej przyczyną. Przy rozwolnieniu spowodowanym lekkim zatruciem pokarmowym lub niestrawnością warto przede wszystkim przegłodzić psiaka przez 24 godziny. Tak krótka głodówka przy biegunce nie wywoła w organizmie czworonoga żadnych szkód, pozwoli natomiast odpocząć podrażnionemu żołądkowi zwierzaka.

Pierwszy posiłek po tej przerwie powinien być możliwie lekkostrawny. W przypadku psów żywionych na co dzień gotową karmą można zastosować lekkostrawną mokrą karmę typu „sensitive”. Opiekunowie psów na diecie BARF powinni natomiast na 2-3 dni zrezygnować z podawania psu kości i suplementów. Niezbędne będzie także ograniczenie podawania psu ciężkostrawnych przysmaków i gryzaków.

Jeśli biegunka wywołana jest nagłą zmianą karmy, należy jak najszybciej powrócić do dotychczasowego pokarmu przynajmniej na dwa tygodnie. Kolejną zmianę podawanej psu diety trzeba przeprowadzić dużo wolniej.

Co podać psu na biegunkę?

W przypadku zatruć można podać psu węgiel leczniczy (1 tabletka na 5 kg masy ciała psa) lub zmieszaną z wodą glinkę kaolinową (smectę). Zwiążą one toksyny znajdujące się w przewodzie pokarmowym zwierzaka i pozwolą na ich bezpieczne wydalenie. U psów z biegunką można także zastosować no-spę, która złagodzi ból odczuwany w okolicy brzucha. Kleik przyrządzony z zaparzonego siemienia lnianego podziała natomiast osłonowo na żołądek.

W przypadku nawracających biegunek i psów z wrażliwym żołądkiem pomóc może terapia probiotykami. Ważne tylko, by był to preparat weterynaryjny! Flora jelitowa domowych czworonogów różni się znacząco od ludzkiej, dlatego podawanie im ludzkich probiotyków w niczym nie pomoże.

Czego nie podawać psu z rozwolnieniem?

Niektóre domowe sposoby na biegunkę, które sprawdzają się w przypadku ludzi, mogą pogłębić problem u zwierzaka, a nawet dodatkowo mu zaszkodzić. Podczas rozwolnienia u psa niewskazane będą:

  • stoperan – przy niektórych przyczynach biegunki może wywołać poważne komplikacje,
  • mleko i nabiał – zawierają laktozę, która często jest przyczyną biegunek u psów, pogłębi jedynie problem,
  • ludzkie probiotyki – mogą spowodować rozrost nieprawidłowej flory jelitowej u psów,
  • czekolada – u ludzi ma właściwości zapierające, jednak dla psów jest silnie toksyczna,
  • herbata – napary z różnych liści mogą zawierać substancje szkodliwe dla czworonogów.

Redakcja poleca:

1. Jak często zmieniać psu suchą karmę?

2. Czym karmić psa z alergią pokarmową?

3. Odwodnienie u psa. Po czym poznać, że pies jest odwodniony?

Kiedy zabrać psa do weterynarza?

Długotrwała biegunka może świadczyć o poważniejszym problemie zdrowotnym psa i będzie wymagać zabrania czworonoga na wizytę do weterynarza. Po pomoc specjalisty należy udać się także natychmiast, gdy w kale psiaka zauważymy krew lub robaki oraz gdy psiak wygląda na osłabionego, odmawia jedzenia, wymiotuje lub ma gorączkę. Wskazaniem do wizyty u lekarza weterynarii będzie również nawracająca biegunka u psa, nawet jeśli jej pojedyncze epizody trwają tylko jeden dzień.

Badania, które warto wykonać, jeśli pies często ma biegunki

Aby ustalić przyczynę nawracającej lub przewlekłej biegunki u psa, niezbędne może się okazać przeprowadzenie różnych badań. Lekarz weterynarii może zalecić:

  • badanie kału,
  • cytologię odbytu,
  • badanie krwi poszerzone o profil trzustkowy i wątrobowy plus kwas foliowy i B12,
  • USG jamy brzusznej,
  • endoskopię i/lub kolonoskopię.

Badania takie pozwolą ocenić stan narządów wewnętrznych (wątroby, trzustki, żołądka, jelit), wykryć ewentualne pasożyty, ciała obce i zakażenia bakteryjne, a także upewnić się, że u psa nie rozwinęły się żadne nowotwory. Na podstawie wyników badań lekarz weterynarii dobierze odpowiedni sposób leczenia przyczyn biegunki.

Biegunka u psa – leczenie

Zatrzymanie biegunki u psa może wymagać podawania zwierzakowi leków spowalniających perystaltykę jelit, kroplówek i specjalistycznej, lekkostrawnej diety. Leczenie przyczyn biegunki u psa będzie natomiast zależne od choroby, jaka ją wywołała.

W przypadku zarobaczenia niezbędne będzie podawanie psu środków weterynaryjnych mających zwalczyć pasożyty jelitowe. Kuracja taka może trwać kilka tygodni i powinna zakończyć się powtórnymi badaniami kału, które potwierdzą skuteczność leczenia. Odrobaczaniu powinny być poddane wszystkie zwierzęta mieszkające w jednym domu.

Infekcje bakteryjne i wirusowe powodujące biegunkę wymagać będą antybiotykoterapii i leczenia objawowego. Czas trwania takiego leczenia zależeć będzie od rozległości infekcji, rodzaju bakterii lub wirusa, a także od wieku i ogólnego stanu zdrowia czworonoga.

Leczenie biegunki wynikającej z nietolerancji lub alergii pokarmowej będzie polegać na podawaniu psu hipoalergicznej karmy o ograniczonej liczbie składników. By ustalić, jaki rodzaj pokarmu powoduje u psa problemy trawienne, należy przeprowadzić dietę eliminacyjną. Zwierzęta uczulone na dane składniki powinny do końca życia otrzymywać karmę wolną od dodatków powodujących alergie.

Choroby wewnętrzne objawiające się biegunką (w tym zapalenie trzustki, niewydolność wątroby i choroby nerek) wymagać będą podawania psu leków i specjalistycznej diety weterynaryjnej dobranej do rodzaju i stopnia zaawansowania choroby. Leczenie może trwać kilka miesięcy lub do końca życia zwierzaka.

Nowotwory w obrębie układu pokarmowego mogą wymagać przeprowadzenia operacji chirurgicznej. Jeśli usunięcie raka nie będzie możliwe, u zwierzaka można zastosować chemioterapię lub leczenie paliatywne, którego zadaniem jest zmniejszenie dolegliwości i powikłań wynikających z nieuleczalnej choroby.

Współautorzy: Artur Dobrzyński, Anka & Tajga

Podziel się tym artykułem:

Aleksandra Prochocka
Aleksandra Prochocka

Specjalista do spraw żywienia psów, zoopsycholog, wolontariusz w Schronisku na Paluchu. Absolwentka studiów magisterskich na Wydziale Nauk o Zwierzętach, SGGW.

Koty i Psy - E-booki

Pobierz darmowy ebook o rasach psów

Zapisz się na newsletter i odbierz ebook „50 ras w sam raz do kochania” całkowicie za darmo

Zapisz się

REKLAMA zniknie za 10s

REKLAMA zniknie za 10s