BIAŁY OWCZAREK SZWAJCARSKI

 

Charakter

Białe owczarki szwajcarskie wywodzą się od owczarków niemieckich. Jednak ich hodowla poszła w innym kierunku niż hodowla owczarków niemieckich. Hodowcy dążyli przede wszystkim do uzyskania miłego psa rodzinnego. Sprzyja temu jego wygląd – biały pies, nawet duży i o stojących uszach, wygląda łagodniej niż pies ciemny.

Biały owczarek szwajcarski przytulany przez panią
fot. Shutterstock

U białych owczarków nie podtrzymywano predyspozycji do sportów obronnych. Również selekcja wystawowa poszła w innym kierunku. Białe owczarki mają grzbiety proste, a nie opadające jak u współczesnych wystawowych owczarków niemieckich.

Różnice występują także w psychice tych dwóch ras. Biały owczarek jest spokojniejszy i mniej pobudliwy niż typowy owczarek niemiecki. Dzięki temu jest łatwiejszy w prowadzeniu.

Umiejętności

Białe owczarki można szkolić w kierunku posłuszeństwa sportowego, tropienia czy agility. Choć mniej żywiołowe od niemieckich, wymagają jednak czasu. Biały owczarek potrafi spokojnie przeleżeć cały dzień, ale potrzebuje minimum godziny intensywnego spaceru dziennie.

Szkolenie i wychowanie

Białe owczarki zachowały typową dla typowego owczarka chęć do współpracy z człowiekiem. Traktowane łagodnie, uczą się bardzo szybko. Są łagodne i cierpliwe w stosunku do dzieci.

Dwa białe owczarki szwajcarskie w kłusie
fot. Shutterstock

Zdarzają się jednak osobniki przesadnie nieufne. Dlatego psy tej rasy wymagają starannej socjalizacji. Od małego należy je zapoznawać z różnymi sytuacjami, ludźmi, zwierzętami itp. W przeciwnym razie mogą reagować ucieczką lub agresją o podłożu lękowym.

Dla kogo ta rasa

Białe owczarki generalnie łatwo wychować; nadają się nawet dla początkujących właścicieli. Trzeba jednak pamiętać, że to spore psy, wymagające zapewnienia im ruchu i jakiegoś zajęcia. To dobry wybór dla aktywnej rodziny.

Wady i zalety

Wady

  • dwa razy do roku intensywnie linieje
  • zdarzają się osobniki lękliwe

Zalety

  • spokojniejszy i mniej pobudliwy niż owczarek niemiecki
  • łatwy do wychowania
  • chętny do współpracy
  • cierpliwy wobec dzieci

Zdrowie

Generalnie jest to rasa zdrowa, jednak zdarza się dysplazja stawów biodrowych i łokciowych, dlatego najlepiej kupować szczenię po przebadanych rodzicach.

biały owczarek szwajcarski stojący w wodzie
fot. Shutterstock

Żywienie

Nie jest wybredny, może być żywiony dobrej jakości suchą bądź mokrą karmą albo jedzeniem przygotowywanym w  domu.

szczenię białego owczarka szwajcarskiego
fot. Shutterstock

Pielęgnacja

Pielęgnacja szaty białego owczarka szwajcarskiego jest prosta – wystarczy szczotkowanie raz w tygodniu, częściej w okresie linienia. U psów długowłosych należy zwrócić uwagę na dłuższe włosy za uszami, bo mają one tendencje do filcowania.

Historia

Białe owczarki pochodzą od owczarków niemieckich. Początkowo rejestrowano i wystawiano także białe osobniki. Umaszczenie to spowodowane jest genem recesywnym. Żeby urodziły się białe szczenięta, oboje rodzice muszą przenosić ten gen. Jego nosicielem był Horand von Grafrath – pierwszy oficjalnie zarejestrowany owczarek niemiecki, który miał białego dziadka, psa o imieniu Greif.

Tak więc umaszczenie to pojawiało się od początku i nie uznawano go za gorsze. Pod koniec XIX wieku na dworze Habsburgów próbowano nawet wyprowadzić czystą linię białych owczarków, które miały dobrze się komponować z białymi sukniami królowych i siwymi końmi.

Bialy owczarek szwajcarski leżący
fot. Shutterstock

Współczesny wzorzec owczarka niemieckiego traktuje białe umaszczenie jako dyskwalifikujące. Przyczynili się do tego Niemcy w czasie II wojny światowej. Biały kolor uznali za wadliwy z kilku względów. Po pierwsze uważali, że kojarzenie psów białych z kolorowymi przyczynia się do zblednięcia nasycenia barwy rudej u potomstwa. To nieprawda, bo na rozjaśnienie koloru rudego wpływają zupełnie inne geny niż na powstanie białego.

Po drugie, białe psy uznano za „albinosy” i sądzono, że mogą być głuche, ślepe i nadwrażliwe na światło. Ten argument także nie ma pokrycia w rzeczywistości. Psy te nie są albinosami, gdyż posiadają normalny pigment w skórze, błonach śluzowych i oczach. Głuchota, ślepota i nadwrażliwość na światło mogą wystąpić u psów o białym umaszczeniu warunkowanym przez zupełnie inne geny.

Po trzecie, uważano, że białe psy nie nadają się do pracy, bo „zlewają się” z owcami. Tymczasem niektórzy pasterze woleli białe psy, bo mogli łatwo odróżnić je od wilków.

biały owczarek szwajcarski w cwale
fot. Shutterstock

Cechy recesywne są bardzo trudne do eliminacji, dlatego do dziś w miotach owczarków niemieckich trafiają się białe szczenięta. Były one często usypiane przez hodowców tuż po urodzeniu lub po cichu rozdawane bez papierów. Szczególnie w Europie znacznie ograniczono występowanie tego umaszczenia. Jednak niektórzy hodowcy z USA i Kanady założyli kluby przeznaczone specjalnie dla białych owczarków i zaczęli hodować je niezależnie od „normalnych” owczarków niemieckich.

W Ameryce rasa do dziś znana jest pod nazwą „biały owczarek niemiecki” lub po prostu „biały owczarek”. Psy te tak spodobały się Europejczykom, że zaczęto je sprowadzać na Stary Kontynent i hodować, rejestrując w klubach amerykańskich lub europejskich, niestowarzyszonych z FCI. W Europie rasa zyskała nazwę „biały owczarek amerykańsko-kanadyjski”. Jej ogromna popularność przyczyniła się do uznania w 2002 roku przez FCI. O uznanie wystąpiła Szwajcaria i dlatego rasa uzyskała nową nazwę: „biały owczarek szwajcarski”.

Portret białego owczarka szwajcarskiego
fot. Shutterstock

Wszystko to spowodowało duże zamieszanie i problemy z rejestracją psów. Rodowody wielu niezależnych klubów nie są uznawane przez FCI. FCI nie chce też rejestrować psów z Ameryki, które figurują pod inną nazwą rasy.

Psy te są popularne w Ameryce i Europie, choć w USA hoduje się głównie odmianę krótkowłosą. Większość białych owczarków w Polsce jest zarejestrowana w klubach nieuznanych przez FCI. Pierwszy pies z papierami FCI przybył do nas w 2003 r., obecnie w ZKwP zarejestrowanych jest około 10 zwierząt tej rasy, a niedawno przyszedł na świat pierwszy miot.

Wzorzec

Biały owczarek szwajcarski – grupa I FCI , sekcja 1, nr wzorca 347

  • Kraj pochodzenia: oficjalnie Szwajcaria, jednak rasa pochodzi od białych owczarków niemieckich, a jej hodowla jako odrębnej rasy rozpoczęła się w USA i Kanadzie
  • Charakter: miły pies do towarzystwa, łagodny w stosunku do dzieci, czujny stróż, szybko się uczy i chętnie współpracuje z człowiekiem; może być nieufny wobec obcych, nie powinien jednak wykazywać lękliwości ani agresji
  • Wielkość: psy: 60-66 cm, suki: 55-61 cm
  • Waga: psy: ok. 30-40 kg, suki: ok. 25-35 kg
  • Szata: występują dwa rodzaje szaty: owczarek krótkowłosy – szata średnio długa, gęsta, przylegająca oraz owczarek długowłosy – szata dłuższa, tworzy pióro na tylnej stronie kończyn, brzuchu i ogonie, może być lekko falista; w każdym przypadku szata jest dwuwarstwowa, złożona z twardego włosa okrywowego i gęstego podszerstka, przylegająca
  • Maść: biała (często w odcieniu kości słoniowej)
  • Długość życia: 11-12 lat
  • Podatność na szkolenie: bardzo duża
  • Aktywność: aktywny, ale przystosuje się do spokojniejszego trybu życia pod warunkiem, że zapewnimy mu długie spacery
  • Koszty utrzymania: 200-250 zł miesięcznie
  • Odporność/podatność na choroby: bardzo odporny; zdarzają się choroby o podłożu genetycznym: dysplazja biodrowa i łokciowa oraz alergie
  • Możliwość nabycia szczeniaka: w Polsce na szczenię trzeba czasem poczekać
  • Cena psa z rodowodem: 3000 zł

Ciekawostki

W latach 20. XX wieku białe owczarki trafiły do USA i Kanady. Rasa została spopularyzowana najpierw właśnie w tych krajach – stąd biały owczarek szwajcarski funkcjonuje często jako biały owczarek amerykańsko-kanadyjski. Dopiero około roku 1970 pierwsze egzemplarze zostały importowane do Szwajcarii.