Łatwiej oszukać człowieka niż psa

Na wydziale psychologii Uniwersytetu Yale otwarto niedawno Centrum Poznawania Psa  (Canine Cognition Center). Ten nowy ośrodek ma zadanie zbadać, jak psy myślą o świecie. To właśnie tam grupa badawcza profesor Laurie Santos przeprowadziła niedawno eksperyment, z którego wynika, że psy, gdy podejmują decyzje, mogą być bardziej racjonalne niż ludzie. Dlaczego łatwiej oszukać człowieka? 

Jak wyglądał eksperyment?

Badacze pokazywali dzieciom pudełko, z którego miały coś wyciągnąć. Najpierw jednak pudło otwierał jeden z badaczy. Zanim to zrobił, celowo wykonywał szereg nieistotnych czynności, takich jak np. potrząsanie kijkiem znajdującym się u góry pudełka. Chociaż nie sugerowano dzieciom, jak mają otworzyć pudełko, imitowały one czynności wykonywane przez badacza, mimo że nie były one potrzebne do otwarcia pudła.

Identycznie stało się, gdy profesor Santos zaprosiła jedną z osób z widowni do wzięcia udziału w tym samym doświadczeniu, przeprowadzonym podczas gali naukowej Liberty Science Center w Jersey City.

Dlaczego łatwiej oszukać człowieka?

Uczenie się przez naśladownictwo jest naturalnym zachowaniem człowieka, dlatego łatwo ulegamy zjawisku tzw. nadmiernej imitacji:

Czasem naśladujemy za dużo, jesteśmy tak skłonni ufać innym, że kopiujemy rzeczy, które widzimy, nawet jeśli te rzeczy, które robią inni, mogą nie być inteligentne – mówi Laurie Santos.

Jak w tej samej sytuacji zachował się pies?

Jak wiadomo, pies także jest skłonny podążać za ludzkimi wskazówkami i bardzo interesują go rzeczy, które robi człowiek. Dlatego psy poddane zostały identycznemu testowi.

Stworzono pudełko zbliżone do tego, które pokazywano dzieciom, a z boku zamontowano uchwyt przypominający patyk. W środku umieszczano nagrodę – psi smakołyk – jednak zanim badacz otworzył pudełko, kilkukrotnie poruszał zamontowanym z boku patykiem. Psy jednak nie dały się oszukać i podchodząc do pudełka, od razu otwierały jego górną pokrywę, ignorując boczny uchwyt.

Tak jak w przypadku człowieka, doświadczenie powtórzono podczas gali naukowej. Pies biorący udział w eksperymencie także od razu otworzył pudełko, ignorując nieistotne wskazówki i korzystając tylko z ostatniej – najistotniejszej – informacji: jak dostać się do środka.

Jakie z tego wnioski?

Według Santos psy kopiują ludzkie zachowanie, ale tylko te jego elementy, które uważają za ważne dla rozwiązania jakiegoś zadania.

Badaczka stwierdziła również, że psy potrafią czasem lepiej uczyć się od nas, niż my sami od siebie.

Autor: Anna Żakowska-Małek