CAVALIER KING CHARLES SPANIEL - Rasy psów - PSY.pl - portal o psach

Rasy

Dwa psy rasy cavalier king charles spaniel

CAVALIER KING CHARLES SPANIEL

Miły, pozbawiony agresji, czuły piesek do towarzystwa. Nieduży, pokryty jedwabistą sierścią, o zwisających uszach i wielkich, ciemnych, pięknych oczach. Jest pogodnym, przyjemnym stworzeniem lubiącym towarzystwo ludzi. Uwieczniony przez Tycjana i Rubensa, kiedyś ulubieniec arystokracji, dziś cavalier to łagodny i cierpliwy pies rodzinny. Niewątpliwą zaletą tych niewielkich psów jest łatwość, z jaką przystosowują się do nowych warunków – można je wszędzie z sobą zabierać.

Charakter

Cavalier king charles spaniel to sympatyczny pies rodzinny. Ma umiarkowany temperament, jest wesoły, żywy i całkowicie pobawiony agresji. Lubi być rozpieszczany. Zwykle jest otwarty i pewny siebie, ale zdarzają się także osobniki nieśmiałe (nie mogą być jednak nadmiernie lękliwe czy nerwowe).

Ufność i przyjazny stosunek do świata mogą wpędzić go w kłopoty, dlatego trzeba pilnować, aby nie spotkała go krzywda, np. ze strony obcego psa.

Te niewielkie, wyjątkowo łagodne, cierpliwe i chętne do zabawy czworonogi uchodzą za idealnych kompanów dzieci. Lepiej nadają się jednak dla nieco starszych pociech. Kilkuletnie maluchy trzeba najpierw nauczyć delikatnie się z nimi obchodzić.

Cavalier stoi w wystawowej pozie
fot. Shutterstock

Cavalier jest wrażliwy, mocno się przywiązuje i nie znosi samotności. Jeśli właściciel dużo czasu spędza poza domem, powinien zapewnić mu towarzystwo – najlepiej psa tej samej rasy. Choć czworonóg ten potrafi też żyć w zgodzie z kotem, królikiem czy papugą.

Niewątpliwą zaletą tych niewielkich psów jest łatwość, z jaką przystosowują się do nowych warunków – można je wszędzie z sobą zabierać. Będą szczęśliwe, wiodąc zarówno aktywne, jak i spokojne życie. Na spacerach tryskają energią, a w domu chętnie wylegują się na kanapie.

Cavaliery są mało hałaśliwe, ale jeśli mają do dyspozycji ogród, zwykle wykazują silniejszy instynkt terytorialny i częściej szczekają.

Umiejętności

W dawnych czasach miniaturowe spaniele wykorzystywano do polowań na drobne ptactwo – pełniły rolę aporterów i płochaczy. Dzięki miłemu usposobieniu i efektownemu wyglądowi stały się też ulubieńcami arystokratów. Współcześni przedstawiciele rasy to głównie psy do towarzystwa, choć nie zatraciły one zupełnie instynktu myśliwskiego.

Nadają się do uprawiania niektórych sportów – doskonale radzą sobie na torze agility, można ćwiczyć z nimi obedience czy taniec z psem. Sprawdzają się w dogoterapii – mogą pracować z dziećmi z niewielkim stopniem upośledzenia i jako psy wizytujące w szpitalach, hospicjach czy domach opieki.

Szkolenie i wychowanie

Cavalier to pojętny uczeń, jeśli tylko postępuje się z nim łagodnie, a ćwiczenia sprawiają mu przyjemność. Należy być konsekwentnym, uzbroić się w cierpliwość i nie oczekiwać natychmiastowych rezultatów ani bezwzględnego posłuszeństwa w każdej sytuacji.

W wypadku tej rasy świetnie sprawdza się kliker – można za jego pomocą nauczyć psa nie tylko podstawowego posłuszeństwa, ale również sztuczek. Cavaliery to łakomczuchy, ulubiony smakołyk będzie więc dla nich dodatkową zachętą.

Dwa cavaliery patrzą w górę
fot. Shutterstock

Ostre traktowanie może spowodować, że cavalier straci właściwą sobie radość życia. Nie oznacza to jednak, że należy mu na wszystko pozwalać. Choć jest z natury uległy, to zbytnią pobłażliwość właściciela szybko wykorzysta.

W ruchliwych miejscach psa tej rasy powinno się prowadzić na smyczy, bo młody, niesforny lub czymś przestraszony może pobiec przed siebie i nie zareagować na wołanie.

Dla kogo ta rasa

Z cavalierem poradzi sobie nawet początkujący właściciel. Pies ten umie dostosować się do każdych warunków i zaakceptuje taką ilość ruchu, jaką będziemy w stanie mu zapewnić.

Nadaje się zarówno dla ludzi lubiących aktywny, ale niezbyt forsowny wypoczynek, jak i dla rodzin z dziećmi czy dla osób starszych.

Wady i zalety

Wady
  • wymaga systematycznej pielęgnacji
  • zdarza mu się zbierać odpadki
  • zbytnia ufność przysparza mu czasem kłopotów
Zalety
  • sympatyczny, bardzo przywiązuje się do właściciela
  • dobrze dogaduje się z dziećmi
  • łagodny w stosunku do ludzi i zwierząt
  • można z nim uprawiać niektóre psie sporty
  • łatwo adaptuje się do każdych warunków
  • na ogół mało hałaśliwy

Zdrowie

Szczeniaka należy kupować tylko w sprawdzonej hodowli. Wiele chorób ujawnia się w późniejszym wieku, dlatego im starsi są rodzice miotu, tym większa szansa, że ich dzieci będą się cieszyć dobrym zdrowiem (oczywiście trzeba sprawdzić aktualne wyniki badań).

Poważną późno ujawniającą się przypadłością rasy jest niedomykalność zastawki dwudzielnej serca (MVD). W związku z tym ważne jest badanie pod tym kątem co roku szczególnie psów hodowlanych. Lekarz powinien osłuchać serce, a w razie pojawienia się niepokojących szmerów skierować na dalszą diagnostykę.

Duże, płytko osadzone oczy cavalierów są narażone na urazy mechaniczne (np. w czasie zabawy z pobratymcami o dłuższej kufie). Psy tej rasy mają predyspozycje do katarakty, postępującego zaniku siatkówki (PRA), dystrofii rogówki, dystrofii siatkówki, distichiasis (dwurzędowość rzęs – wada rozwojowa polegająca na obecności dodatkowego rzędu rzęs przy wewnętrznej krawędzi brzegu powieki), entropium (podwinięcie powieki), zespołu suchego oka lub nadmiernego łzawienia. Badania okulistyczne powinno się wykonywać co roku.

Cavalier leży na łóżku
fot. Shutterstock

Typowa dla rasy jest małopłytkowość (trombocytopenia), ale zwykle nie powoduje następstw w postaci zaburzeń krzepnięcia krwi. Zdarzają się skłonności do wypadania rzepek, rzadko dysplazja stawów biodrowych, a także alergie o różnym podłożu.

Coraz częściej pojawia się choroba o podłożu genetycznym o nazwie zespół Arnolda-Chiariego (towarzyszy jej jamistość rdzenia kręgowego – syringomyelia). W związku ze zbyt małą pojemnością czaszki dochodzi do przemieszczenia się móżdżku przez otwór potyliczny do kanału kręgowego. Utrudnia to przepływ płynu mózgowo-rdzeniowego, przez co zwiększa się ciśnienie wewnątrzczaszkowe, a to prowadzi do zaburzeń neurologicznych (tzw. pseudoświąd szyi). Diagnostyka jest mało rozpowszechniona i kosztowna. Choroba ujawnia się dość późno, dlatego zaleca się nieużywanie w hodowli zbyt młodych zwierząt (dotyczy to głównie reproduktorów).

Cavaliery ze względu na dość krótki pysk są bardziej niż inne rasy narażone na przegrzanie. Podczas letnich upałów nie powinny przebywać w pełnym słońcu, a na dłuższe spacery najlepiej zabierać je rano lub wieczorem. Lepiej znoszą niższe temperatury, choć jesienna wilgoć może im nie służyć.

Psy tej rasy mają skłonność do odkładania się kamienia nazębnego, dlatego warto przyzwyczaić pupila do mycia zębów lub podawać mu specjalne gryzaki. Trzeba też sprawdzać uszy i kontrolować gruczoły okołoodbytowe.

Żywienie

Cavaliery mają skłonności do tycia, nie należy ich więc przekarmiać. Dietę dostosowujemy do trybu życia pupila. Aktywne czworonogi mogą dostawać pokarmy wyżej energetyczne, psom starszym i mniej ruchliwym podajemy jedzenie o niższej zawartości białka i tłuszczu.

Można stosować wysokogatunkowe gotowe karmy lub samemu przygotowywać jedzenie, ale trzeba je uzupełnić preparatami mineralno-witaminowymi. Dzienną porcję dzielimy na dwa posiłki.

Pielęgnacja

Pielęgnacja cavaliera nie jest trudna, ale musi być systematyczna. Jego szata ma wyglądać naturalnie, dlatego się jej nie strzyże ani nie trymuje. Przedstawiciel tej rasy gubi niewielkie ilości sierści przez cały czas, ale ponieważ jest miękka, łatwo ją sprzątnąć.

Psa czeszemy przynajmniej raz w tygodniu szczotką pudlówką i metalowym grzebieniem; można też użyć szczotki z naturalnego włosia. Trzeba zwrócić uwagę na włosy pod pachami, w pachwinach i na uszach, gdzie łatwo tworzą się kołtuny. Rozdzielamy je palcami (nie wycinamy) i delikatnie rozczesujemy. Po spacerze za miastem trzeba pamiętać o usunięciu z szaty rzepów, nasion i patyków.

Cavaliera kąpiemy w miarę potrzeby w szamponach dla psów o długim, jedwabistym włosie. W zależności od jego kondycji stosujemy odpowiednią odżywkę lub balsam. Sierść po spłukaniu wyciskamy w ręcznik i suszymy suszarką ustawioną na średnią temperaturę, jednocześnie rozczesując ją szczotką zgodnie z kierunkiem wzrostu włosów (powinna być prosta i błyszcząca).

Przedstawiciel tej rasy nie wymaga specjalnego przygotowania do wystawy. Kąpiemy go dzień wcześniej, a w dniu wystawy dokładnie rozczesujemy. Wycinamy włosy między opuszkami i wyrównujemy pióropusz na łapach (nie należy go całkowicie usuwać, bo jest charakterystyczną cechą rasy).

Prezentujemy go na ringówce dopasowanej kolorystycznie do umaszczenia. Musi umieć swobodnie chodzić przy nodze właściciela i stać w pozycji wystawowej. Najlepiej wystawiać go z tzw. wolnej ręki, czyli bez dotykania.

Akcesoria

Do karmienia najlepsze są metalowe lub ceramiczne miski (zdarzają się alergie kontaktowe na plastik), wysokie i wąskie, dzięki czemu zwierzę nie ubrudzi uszu (można mu też zakładać specjalny rękaw na głowę, tzw. snoods).

Szczeniaki cavaliera
fot. Shutterstock

W wypadku cavalierów w zabawie dobrze sprawdzają się miękkie maskotki, niezbyt twarde piłki, bawełniane sznurki. W trosce o zgryz lepiej się nie przeciągać z nimi przedmiotami.

Jeśli często podróżujemy lub jeździmy na wystawy, warto przyzwyczaić zwierzaka do transportera.

Historia

Cavalier king charles spaniel należy do grupy psów do towarzystwa, choć jego korzeni należy szukać wśród niewielkich psów myśliwskich utrzymywanych przez arystokrację. Jego przodkami mogły być biało-czerwone spaniele z Malty lub Włoch, które na początku XIII w. skrzyżowano z psami z Dalekiego Wschodu. Są również zwolennicy teorii mówiącej, że protoplastą king charles spaniela – od którego pochodzi cavalier – był czarny hiszpański pies na trufle, który pozostawił kingowi w spadku kręcony włos.

W XVI w. małe pieski stały się niezwykle popularne wśród angielskiej szlachty. Towarzyszyły damom podróżującym powozami i ogrzewały własnym ciałem ich dłonie i kolana. Małe spaniele pojawiły się na XV-wiecznym arrasie „Podarunek serca” i na obrazie Tycjana „Wenus z Urbino”, a później w malarstwie Rubensa, Rembrandta, van Dycka, Landseera czy Gainsborougha.

Cavalier biegnie z patykiem w pysku
fot. Shutterstock

King charles spaniele są szczególnie mocno związane z dynastią Stuartów. Podobno przedstawiciel tej rasy o imieniu Rouge przebywał z Karolem I na wygnaniu. Królowej Marii Stuart w drodze na szafot towarzyszył ulubiony czarno-biały piesek. Po egzekucji znaleziono go ukrytego w fałdach jej sukni. Wielkim miłośnikiem rasy był król Karol II (od jego imienia pochodzi jej nazwa), który więcej czasu miał spędzać na zabawach ze swoimi pupilami niż na rozmowach o losach państwa. Wydał też – obowiązujący do dzisiaj – edykt umożliwiający psom tej rasy wstęp do wszystkich miejsc publicznych, w tym na teren brytyjskiego parlamentu.

Ówczesne king charles spaniele różniły się między sobą, ponieważ każdy arystokrata hodował własny typ. Większe psy były używane do polowań, mniejsze towarzyszyły właścicielom w życiu codziennym. Jednym z hodowców był John Churchill, pierwszy książę Marlborough, który specjalizował się w biało-rudej odmianie. Podobno ulubiony piesek towarzyszył mu w czasie bitwy pod Blenheim w 1704 r. W nagrodę za zwycięstwo nad Francuzami książę otrzymał zamek niedaleko Woodstock noszący nazwę Blenheim House (stąd wzięła się nazwa biało-rudej odmiany).

W okresie panowania dynastii orańskiej miniaturowe spaniele przestały być popularne, bo modne stały się mopsy i pekińczyki. Kojarzenie z przedstawicielami tych ras spowodowało, że king charles spaniel stracił swój typowy wygląd – jego głowa się zaokrągliła, oczy powiększyły, pysk stał się bardziej płaski, a kufa zadarta.

W latach 20. XX w. Amerykanin Roswell Eldrige zaczął szukać dawnych spanieli z dłuższym pyskiem, które widział  na obrazach starych mistrzów. Ufundował nagrodę w wysokości 25 funtów przyznawaną na wystawie Crufts dla najlepszego psa i suki blenheim starego typu (przyznawano ją przez pięć lat). W 1926 r. otrzymał ją Ann’s Son, którego wygląd posłużył do opracowania pierwszego wzorca.

W 1928 r. rozdzielono rasy – spaniel z krótszym pyskiem zachował nazwę king charles, zaś do nazwy odtworzonej rasy dodano słowo cavalier. Angielski Kennel Club uznał cavaliera w 1945 r. W 1948 r. pierwszym angielskim championem został Daywell Roger (blenheim), którego można odnaleźć w liniach wszystkich współczesnych cavalierów. Dużym wydarzeniem w historii rasy było zdobycie na wystawie Crufts w 1973 r. tytułu Best in Show przez biało-rudego psa Alansmere Aquarius.

Rudy cavalier
fot. Shutterstock

W Polsce pierwszy cavalier king charles spaniel pojawił się pod koniec lat 70. XX w. Był to biało-rudy Inchmarlo Amon, jednak nie został nigdy wykorzystany w hodowli. W 1980 r. dzięki staraniom Elżbiety Biały trafiła do nas para psów: Eryk v. Wendenblut (tricolor) i Ulla v. Zollis Hobby (blenheim). Pierwsze szczenięta urodziły się w 1981 r. w hodowli z Piastowskiego Wrocławia.

W hodowli powinno się kojarzyć osobno odmiany jednomaściste (czarna podpalana i ruby) i łaciate (tricolor i blenheim). Łączenie  wszystkich kolorów powoduje, że rodzą się szczenięta z nieprawidłowymi znaczeniami, a raz wprowadzony gen łaciatości może przez wiele pokoleń pojawiać się w linii psów jednomaścistych.

Wzorzec

Cavalier king charles spaniel – grupa IX FCI, sekcja 7, nr wzorca 136
  • Kraj pochodzenia: Wielka Brytania
  • Wielkość: waga 5,4-8 kg; mały, proporcjonalny
  • Szata: długa, jedwabista, bez loków, dopuszczalna lekka falistość; obfite frędzle na uszach, pióra na kończynach i na ogonie; sierść nietrymowana
  • Maść: blenheim (biało-ruda), tricolor, czarna podpalana i ruby (ruda)
  • Dojrzałość: 2 lata
  • Długość życia: 10-12 lat
  • Odporność na warunki atmosferyczne: średnia
  • Koszty utrzymania: 80-150 zł miesięcznie
  • Cena psa z rodowodem: 1800-4000 zł

Wzorzec cavalier

Ciekawostki

W hodowli obowiązują zasady łączenia par. Powszechnie kojarzy się odmianę czarną podpalaną z ruby (rudą) oraz tricolor z blenheim (biało-rudą).

Długość szaty i uszu często odpowiada umaszczeniu. Psy czarne podpalane i tricolor mają bardziej obfity włos i dłuższe uszy, chociaż zdarzają się odstępstwa od tej reguły.