Golden retriever - charaktyrystyka rasy psa w portalu PSY.pl

Rasy

Dwa goldeny siedzą w ogrodzie

GOLDEN RETRIEVER

Goldena można nauczyć praktycznie wszystkiego, bo nie ma dla niego większego szczęścia niż nowe zadanie od ukochanego pana. Trzeba tylko pamiętać, by nie popsuć sobie z nim stosunków brakiem delikatności. Goldeny uchodzą za doskonałych towarzyszy dla dzieci. Na ogół dobrze układają się jego stosunki z innymi psami i zwierzętami domowymi.

Charakter

Golden retriever ma umiarkowany temperament, wesołe usposobienie, jest przyjacielski i zrównoważony. Mocno przywiązuje się do rodziny, nie powinno się go więc izolować. Jego gotowość stałego towarzyszenia właścicielowi i wylewność mogą być czasem męczące. Golden chętnie się podporządkowuje, przy czym suki są z reguły spokojniejsze i bardziej uległe, a samce odznaczają się większą pewnością siebie, przez co czasem bywają samowolne.

Przedstawiciele tej rasy wykazują silny instynkt posiadania, np. w odniesieniu do jedzenia czy przedmiotów. Dlatego warto od początku uczyć pupila, że zabawki należą do właściciela – to on decyduje, kiedy je wydaje, i on je chowa.

Głowa goldena
fot. Jolanta Tarułka

Goldeny uchodzą za doskonałych towarzyszy dla dzieci. Cierpliwe i wyrozumiałe, potrafią obchodzić się z maluchami bardzo delikatnie. Nie można jednak zapominać, że to duże, silne czworonogi i mogą niechcący np. przewrócić dziecko, dlatego ich kontakty z kilkulatkami należy nadzorować. Młodsze pociechy nie powinny też samodzielnie wyprowadzać tych psów na spacery.

Jeśli szukamy dobrego stróża, golden na pewno się w tej roli nie sprawdzi. Ufny i łagodny w stosunku do ludzi, równie serdecznie przywita naszych znajomych, jak i włamywacza.

Na ogół dobrze układają się jego stosunki z innymi psami i zwierzętami domowymi. Bez problemu zaakceptuje kota, świnkę morską czy królika. Z reguły nie wszczyna bójek z obcymi pobratymcami, choć zdarzają się wyjątki – najczęściej spowodowane błędami wychowawczymi lub wadliwą psychiką.

Golden jest aktywny, wytrzymały i energiczny. Wymaga sporo ruchu, ale intensywnych treningów nie należy zaczynać zbyt wcześnie. Dorosłemu zwierzakowi powinno się zapewnić dziennie godzinę lub dwie godziny spaceru połączonego z ćwiczeniami i wykonywaniem poleceń. Trzeba pamiętać, że żywiołem goldena jest woda – każde jezioro, rzekę czy kałużę uzna za doskonałe miejsce do kąpieli, niezależnie od pogody i pory roku. Większość przedstawicieli tej rasy ma niestety skłonność do zjadania odpadków.

Umiejętności

Golden retrievera myśliwi cenią za delikatny chwyt, który sprawia, że aportowana przez niego zdobycz nie zostaje uszkodzona. Przedstawiciel tej rasy jest też świetnym tropicielem.

Golden pływa
fot. Jolanta Tarułka

Obecnie goldeny to głównie psy do towarzystwa, ale ich szybkość uczenia się, dokładność i doskonałą pamięć wykorzystuje się w wielu dziedzinach. Wykrywają narkotyki, substancje łatwopalne, ładunki wybuchowe, wycieki gazu. Pracują jako psy lawinowe, gruzowiskowe, ratownicze i tropiące. Świetnie sprawdzają się w dogoterapii, są przewodnikami niewidomych, asystują niepełnosprawnym, potrafią wyczuć spadek poziomu cukru we krwi czy ostrzec chorych na padaczkę przed zbliżającym się atakiem.

To jednak nie wszystkie możliwości psów tej rasy – nadają się do uprawiania psich sportów, m.in. agility, obedience, flyballu, dogtrekkingu czy tropienia. Mogą brać udział w próbach pracy retrieverów (są dobrowolne), podczas których sprawdza się naturalne zdolności czworonogów do podjęcia i przyniesienia aportu z wody i z lądu.

Do uzyskania tytułu Międzynarodowego Championa Piękności (C.I.B) lub prawa startu w klasie użytkowej na wystawie konieczny jest dyplom uzyskany podczas konkursu pracy retrieverów – różni się od prób pracy stopniem trudności i liczbą zadań – lub konkursu psów tropiących.

Szkolenie i wychowanie

Goldena cechują inteligencja i zapał do pracy. Nie lubi bezczynności, zatem do pełni szczęścia potrzebuje zadań do wykonania. Nauka przychodzi mu łatwo, a przy tym nie nudzi się i chętnie powtarza ćwiczenia. Ulubiony smakołyk, pochwała czy zabawa z właścicielem będą dla niego najlepszą motywacją. Nie należy go ostro traktować ani na niego krzyczeć, bo straci zaufanie do przewodnika i odmówi współpracy.

Golden jest psem delikatnym i z natury uległym, więc prowadzenie szczeniaka zbyt twardą ręką złamie jego charakter. Z kolei brak konsekwencji i pozwalanie pupilowi na wszystko prowadzi do samowoli i nieposłuszeństwa. Szczenięta tej rasy powoli przyzwyczajają się do nowych sytuacji, dlatego socjalizację trzeba zaczynać wcześnie. Maluch powinien poznawać ludzi, inne psy, należy zabierać go w ruchliwe i głośne miejsca, przyzwyczajać do jazdy środkami komunikacji.

Warto wybrać się na zajęcia do psiego przedszkola. W okresie intensywnego wzrostu nie powinno się przeprowadzać forsownych treningów ani pozwalać szczeniakowi na gonitwy ze starszymi od niego pobratymcami. Gdy następuje wymiana zębów, lepiej nie bawić się w przeciąganie, by nie doprowadzić do deformacji zgryzu.

Szczeniak goldena
fot. Jolanta Tarułka

Goldeny mają skłonności do noszenia rzeczy w pysku, choć z reguły ich nie niszczą. Jeśli zamierzamy brać z psem udział w konkursach czy próbach myśliwskich, nie należy go za to karcić, bo nie będzie chciał potem podjąć aportu. Najlepiej wymieniać przedmioty na smakołyki albo całkowicie ograniczyć mu do nich dostęp.

Dla kogo ta rasa

Golden retriever to doskonały pies rodzinny. Wrażliwy i posłuszny, nie wymaga dużego doświadczenia, ale nie nadaje się dla domatora. Łagodność właściciela jest równie ważna dla prawidłowego rozwoju zwierzaka, jak konsekwencja oraz zapewnienie mu ruchu i zajęć.

Wady i zalety

Wady
  • nie sprawdzi się jako stróż
  • obficie linieje
  • ma skłonności do zbierania odpadków
Zalety
  • doskonały pies rodzinny
  • nadaje się dla dzieci
  • łagodny i przyjazny wobec ludzi
  • inteligentny, szybko i chętnie się uczy
  • można uprawiać z nim psie sporty
  • tolerancyjny wobec psów i zwierząt domowych
  • dość łatwy w pielęgnacji

Zdrowie

Golden retriever ma skłonności do dysplazji stawów biodrowych (w Polsce od 2006 r. u psów hodowlanych wymagane jest prześwietlenie – dopuszczalne wyniki: A, B, C) i niekiedy łokciowych. Podatny jest też na schorzenia oczu – kataraktę, jaskrę, PRA (postępujący zanik siatkówki), dysplazję siatkówki. Sporadycznie zdarza się enostoza (młodzieńcze zapalenie kości) i osteochondroza (OCD). Przytrafiają się alergie o różnym podłożu, stany zapalne uszu oraz rozszerzenie i skręt żołądka.

Przypadłością retrieverów jest schorzenie polegające na okresowym niedowładzie ogona, zapewne na skutek podrażnienia zakończeń nerwowych u jego nasady. Dochodzi do niego zwykle podczas kąpieli w zbyt zimnej wodzie (zimą lub wczesną wiosną) lub w razie gwałtownej zmiany temperatury ciała (gdy np. w czasie upału rozgrzany pies nagle wskakuje do jeziora).

Dwa goldeny biegną w ogrodzie
fot. Jolanta Tarułka

Goldeny miewają skłonności do połykania niejadalnych przedmiotów, co może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych.

Przedstawiciele tej rasy wykazują dużą odporność na warunki atmosferyczne. Nie przeszkadzają im niskie temperatury, deszcz ani wilgoć. Jednak podczas upałów treningi i długie spacery lepiej odbywać wczesnym rankiem lub wieczorem oraz zapewnić zacienione miejsce do odpoczynku i wodę do picia.

Żywienie

Pies tej rasy ma dobry apetyt i skłonności do nadwagi, dlatego sposób żywienia trzeba dostosować do jego trybu życia i nie przekarmiać go. Nie powinno się podawać smakołyków między posiłkami – wyjątkiem są nagrody w czasie nauki, ale należy je wliczyć do głównej porcji. Można stosować gotowe karmy wysokiej klasy dla dużych ras z dodatkiem glukozaminy i chondroityny.

Jeśli żywimy psa samodzielnie przygotowanym jedzeniem, uzupełniamy je preparatami wapniowo-witaminowymi i chroniącymi stawy. Dzienną porcję dla dorosłego osobnika najlepiej podzielić na dwie mniejsze i zapewnić zwierzakowi odpoczynek po posiłku. W okresie linienia można stosować suplementy przyśpieszające odbudowę okrywy włosowej, zawierające nienasycone kwasy tłuszczowe (omega-3 i -6).

Pielęgnacja

Golden intensywnie linieje dwa razy w roku (wiosną i jesienią) – sierści jest wtedy sporo, ale dość łatwo ją usunąć z dywanów i mebli. Niewielkie ilości włosów mogą jednak wypadać przez cały czas, zwłaszcza jeśli pies dużo przebywa w ogrzewanych pomieszczeniach.

Golden w rudym umaszczeniu
fot. Shutterstock

Przedstawiciela tej rasy wystarczy wyczesać raz w tygodniu (jedynie w okresie wymiany szaty trzeba robić to częściej) szczotką pudlówką z dłuższymi drucikami, a potem metalowym grzebieniem – szczególną uwagę zwracamy na sierść na szyi, za uszami, portki i ogon.

Kąpiel przeprowadzamy w miarę potrzeby w szamponach dla psów długowłosych lub hipoalergicznych dla wrażliwej skóry. Warto na kilka minut nałożyć na sierść odżywkę lub balsam. Spłukujemy ją i dokładnie wyciskamy włosy ręcznikiem. Miękką i dość obfitą szatę najlepiej suszyć suszarką – sama będzie schła długo i może się pognieść. Regularnie powinno się wycinać włosy między opuszkami, skracać pazury (jeśli same się nie ścierają), kontrolować uszy i zęby.

Przygotowanie goldena do wystawy trzeba zwykle zacząć miesiąc wcześniej, choć nie jest to regułą – wszystko zależy od sposobu strzyżenia, rodzaju włosa i odcienia szaty. Nożyczkami degażówkami, maszynką, tępym trymerem lub grabkami trymerskimi (wybór narzędzi związany jest z jakością i ilością włosa) formuje się sierść na szyi, uszach, przedpiersiu, łapach, portkach i ogonie – ma to na celu poprawienie sylwetki psa.

Kąpiemy pupila 3-4 dni przed wystawą, używając kosmetyków odpowiednich do stanu szaty. Jeśli pies jest w trakcie linienia, będzie to szampon zwiększający jej objętość. Natomiast przy dużej ilości włosa korzystamy z szamponu nabłyszczającego. Następnie nakładamy odżywkę (do spłukiwania lub niewymagającą go) i wyciskamy włosy ręcznikiem. Suszymy je suszarką ustawioną na średnią temperaturę, rozczesując rzadką metalową szczotką zgodnie z kierunkiem wzrostu, lekko je podwijając. Przed wejściem na ring można zastosować płyn antystatyczny.

Szczeniak goldena w wodzie
fot. Shutterstock

Sposób wystawiania goldena zależy od temperamentu psa. Można to robić z wolnej ręki, czyli bez dotykania go – pies stoi przed handlerem, utrzymując z nim kontakt wzrokowy, i samodzielnie unosi ogon. Drugi sposób polega na odpowiednim ustawieniu czworonoga i przytrzymaniu ogona (w linii grzbietu) ręką. Trzeba pamiętać, aby od szczeniaka przyzwyczajać psa do przestawiania łap i dotykania różnych części ciała. Goldena prezentujemy na ringówce dopasowanej do umaszczenia.

Akcesoria

Psa tej rasy wyprowadzamy w szerokiej, mocnej obroży (skórzanej lub z materiału) i na długiej smyczy. Hodowcy nie polecają metalowych łańcuszków, bo niszczą i brudzą włosy; szczeniętom nie powinno się zakładać szelek.

Goldena zajmą piłki (muszą być odpowiedniej wielkości, aby ich nie połknął), gumowe zabawki, bawełniane sznury, pluszowe maskotki, kongi czy naturalne gryzaki.

Historia

Golden retrievera wyhodowano w Anglii pod koniec XIX w. Jest jedną z sześciu ras retrieverów – psów do aportowania postrzałków drobnej zwierzyny i ptactwa. Stworzenie go przypisuje się pół Szkotowi, pół Anglikowi sir Dudleyowi Marjoribanksowi, lordowi Tweedmouth. Pierwszy człon nazwy rasy nawiązuje do koloru sierści tych czworonogów, drugi określa ich sposób pracy (angielski czasownik „to retrieve” znaczy przynosić lub aportować).

Golden łapie zabawkę
fot. Jolanta Tarułka

Istnieje kilka teorii na temat pochodzenia goldenów. Jedna z nich mówi o owczarkach z rosyjskiej trupy cyrkowej. W 1858 r. w nadmorskim kurorcie Brighton sir Marjoribanks miał obejrzeć przedstawienie, którego główną atrakcją był pokaz posłuszeństwa w wykonaniu psów o żółtym umaszczeniu. Zachwycony ich umiejętnościami odkupił osiem czworonogów i zabrał do swej posiadłości. Chociaż historię tę przytacza się często, jest jednak uważana za mało prawdopodobną. Poza łatwością szkolenia owczarki wykazują bowiem inne umiejętności niż psy myśliwskie. Uprawdopodobnić tę opowieść może tylko to, że po raz pierwszy rasę zaprezentowano na wystawie pod nazwą rosyjski retriever lub rosyjski retriever i tropiciel.

Bardziej prawdopodobna i dość rzetelnie udokumentowana jest teoria, według której sir Marjoribanks skrzyżował w 1868 r. swego żółtego retrievera Nousa z Belle, suką tweed water spaniela (nieistniejąca już angielska rasa o przylegającej, kręconej sierści i jasnowątrobianej maści). W wyniku tego kojarzenia przyszły na świat cztery płowe szczenięta: Ada, Cowslip, Crocus i Primrose. Przez następne 20 lat ich potomstwo krzyżowano z czarnymi wavy coated retrieverami, tweed water spanielami, seterami irlandzkimi, a być może też z labrador retrieverami i bloodhoundami. Pierwszym golden retrieverem był potomek suki Cowslip i tweed water spaniela.

Golden w pozycji wystawowej
fot. Shutterstock

Lord Tweedmounth oprócz hodowli psów zajmował się ich popularyzacją wśród angielskiej arystokracji. W 1908 r. lord Harcourt po raz pierwszy pokazał goldeny na wystawie w Crystal Palace. Trzy lata później dzięki jego inicjatywie powstał angielski klub rasy. Do 1913 r. psy były rejestrowane pod nazwą złocisty flatcoat (gładkowłosy). Później zaczęto je nazywać żółtymi (yellow) lub złotymi (golden) retrieverami. Obecna oficjalna nazwa obowiązuje od 1920 r. W latach 60. XX w. angielski Kennel Club uznał księgi hodowlane lorda Dudleya Marjoribanksa za dowód pochodzenia rasy.

Golden jest jedną z najpopularniejszych ras na świecie – zawędrował m.in. do Skandynawii, Nowej Zelandii, Australii i Stanów Zjednoczonych. Amerykański typ różni się nieco od angielskiego pierwowzoru, m.in. umaszczeniem, kształtem głowy i proporcjami ciała.

Golden z dziewczynką na śniegu
fot. Shutterstock

Pierwsze golden retrievery pojawiły się w Polsce w latach 80. XX w. Do hodowli Ranczo Wolna Europa Jerzego Nowickiego przyjechała z Danii suka Fredonia Fancy Vork’s. W 1990 r. urodziły się tam pierwsze szczenięta.

Wzorzec

Golden retriever – grupa VIII FCI, sekcja 1, nr wzorca 111
  • Kraj pochodzenia: Wielka Brytania
  • Wielkość: wysokość w kłębie psów 56-61 cm, suk 51-56 cm
  • Szata: gładka lub falista; dłuższe włosy na klatce piersiowej, brzuchu, tylnej stronie przednich kończyn, udach i ogonie; podszerstek gęsty, wodoodporny
  • Maść: dowolny odcień złotego lub kremowego (nie czerwona ani mahoniowa); dopuszczalne jedynie kilka białych włosów na piersi
  • Dojrzałość: 2 lata
  • Długość życia: 12-14 lat
  • Odporność na warunki atmosferyczne: duża
  • Koszty utrzymania: 150-200 zł miesięcznie
  • Cena psa z rodowodem: 2500-3500 zł

Wzorzec goldena

Ciekawostki

Amerykanie wyhodowali inny od europejskiego typ goldena. Szata psów tej rasy ma za oceanem zazwyczaj głębszy odcień. Wzorzec American Kennel Club mówi o nasyconym złotym w różnych odcieniach. Niepożądane są kolory bardzo jasne i bardzo ciemne. Poza tym amerykańskie goldeny mają lżejsze głowy, trochę bardziej przypominające głowy psów z linii użytkowych, które to zwierzęta z zasady są drobniejsze i zwinniejsze.

Szczeniak goldena leży na podłodze
fot. Shutterstock

Rasą bardzo podobną z wyglądu do goldena jest hovawart. Psy te występują jednak w wielu umaszczeniach (również czarnym) i mają inny charakter.

Goldeny cieszą się już w Polsce dużą popularnością i zasłużoną sławą doskonałych psów rodzinnych. Z kolei hovawarty są u nas znacznie mniej znane. Jeśli marzysz o miłym i łagodnym przyjacielu, towarzyszu dziecięcych zabaw – wybierz golden retrievera. Także jeśli nie masz doświadczenia w układaniu psów, zdecyduj się na tę rasę.

Jeśli natomiast nie chcesz mieć psa łaszącego się do każdej napotkanej osoby, lecz oczekujesz od niego raczej, że odstraszy intruzów – to spośród blond piękności wybierz hovawarta. Pamiętaj jednak, że trzeba będzie włożyć większy wysiłek w jego wychowanie. Hovki pod względem temperamentu są bowiem dość nierówne. Zdarzają się wśród nich zarówno osobniki ufne, jak i bardzo nieufne w stosunku do obcych. Niektóre są z natury łagodne, inne – ostrzejsze.

Golden podaje łapę
fot. Shutterstock

Przeciętny hovawart wymaga też większego skupienia uwagi na socjalizacji niż przeciętny golden. Niewychowany golden, jeśli pochodzi z dobrej hodowli, będzie najwyżej rozpuszczonym psem obskakującym obcych na ulicy, aby dać im buzi, i niesłuchającym naszych poleceń. Niewychowany lub zaniedbany socjalizacyjnie hovek może sprawiać poważniejsze problemy, agresywnie oszczekiwać ludzi czy rzucać się na inne psy.


Przeczytaj także