Psi zawód, który pachnie jak przygoda. Poznaj psy do detekcji przyrodniczej!

Andżelika Haidt

Andżelika Haidt

Ten tekst przeczytasz w 2 minuty

Mówi się, że pies jest w stanie wyczuć łyżeczkę cukru rozpuszczoną w basenie olimpijskim wypełnionym wodą. Nie wiem, czy ktokolwiek sprawdzał to empirycznie, jednak nie ulega wątpliwości, że zmysł powonienia psów jest fenomenalny. I na nim bazuje praca psów w detekcji przyrodniczej.

psy do detekcji przyrodniczej

fot. Shutterstock

Psi węch w interakcji z ludźmi

My, ludzie, nie dorastamy psom do pięt w dziedzinie węchu. Psi nos jest wykorzystywany przez człowieka do różnych celów, na przykład polowań, tropienia, ratownictwa czy detekcji. Detekcja zapachu najbardziej kojarzy się z pracą w stylu k9, czyli wykrywania narkotyków czy materiałów wybuchowych. Z kolei o sportowej wersji detekcji, czyli noseworku, chyba słyszał już każdy. W dość krótkim czasie stał się on jednym z najbardziej popularnych psich sportów w Polsce. Nosework może trenować praktycznie każdy pies, bo jest on sposobem na naturalną realizację psich potrzeb oraz psychiczne zmęczenie psa.

Przyrodnicza detekcja zapachu pod kątem intensywności pracy bardziej przypomina detekcję k9. Dla psa taki rodzaj pracy to istny maraton! Dlatego czworonóg poddany jest specyficznemu treningowi mającemu na celu unikanie spadku motywacji.

Psy do detekcji przyrodniczej

Psy do detekcji przyrodniczej szukają rzadkich czy inwazyjnych gatunków od zwierząt aż po rośliny. Ba! Udało się nawet wyszkolić psy do detekcji grzybów czy bakterii. Kolebką detekcji przyrodniczej nie może być żaden inny kraj jak Nowa Zelandia, miejsce występowania wielu endemicznych i rzadkich organizmów.

Pierwsze użycie psa prawdopodobnie miało miejsce na wyspie Resolution, dzięki dużemu zaangażowaniu biologa Richarda Henry'ego i jego foksteriera udało się uratować całą populację kilkuset nielotnych ptaków kakapo przed inwazją drapieżników. Pies znajdował żywe ptaki, Henry łapał je i przenosił na inną bezpieczną wyspę. W efekcie przez wiele lat detekcja przyrodnicza skupiała się na detekcji rzadkich gatunków ptaków. Szybko jednak uległa rozszerzeniu i aktualnie jest jedną z metod badawczych w naukach przyrodniczych. 

Jakie psy pracują w detekcji przyrodniczej?

Na zachodzie działają wyspecjalizowane firmy, które zatrudniają do takiej pracy psy ze schronisk, często z problemami behawioralnymi. W ten sposób, oprócz ratowania zagrożonych gatunków, ratuje się też życie bezdomnym psom. Głównym kryterium wyboru jest chęć zabawy z człowiekiem. Najlepiej sprawdzają się rasy średniej wielkości, o lekkiej budowie fizycznej, z sierścią łatwą w utrzymaniu. Najczęściej wykorzystywane są psy myśliwskie, owczarki oraz miksy ras.

Przewodnik psa do detekcji przyrodniczej musi mieć wiedzę z zakresu wielu dziedzin. Należą do nich:

  • szkolenie psów,
  • fizyka (w kontekście tego, jak w powietrzu zachowuje się zapach),
  • biologia,
  • zoologia,
  • botanika.

Przydatnymi umiejętnościami będą też nawigacja czy umiejętność pracy z mapami. 

Psy do przyrodniczej detekcji zapachu mają życie pełne wrażeń, bo detekcja przyrodnicza pachnie jak przygoda. Zwierzaki latają helikopterami, wspinają się po szczytach gór, pływają łodziami, przemierzają jaskinie, przedzierają się przez dżunglę, biegają po stepach. Wszystko po to, aby znaleźć ślady bytowania rzadkich gatunków i pobawić się ulubioną piłeczką ze swoim przewodnikiem. 

Podziel się tym artykułem:

Andżelika Haidt
Andżelika Haidt

Z wykształcenia biolog. Od 10 lat pracuje naukowo w jednym z instytutów badawczych, skupiając się na dużych drapieżnikach, głównie wilku. Autorka wielu publikacji naukowych oraz popularnonaukowych. Członkini Stowarzyszenia z Szarym za Płotem. Współzałożycielka Detection Dogs for Wildlife oraz prekursorka detekcji przyrodniczej w Polsce. Pracuje z dwoma psami, które są z różnych planet. Z australian cattle dogiem Shifu oraz Cleo. W sieci znana jako Psy na Tropie Przyrody.

Zobacz powiązane artykuły

17.03.2019

Tropienie użytkowe, czyli mantrailing. Sport dla psiego nosa!

Ten tekst przeczytasz w 6 minut

Czym jest ten coraz popularniejszy psi sport, jakie psy mogą wziąć w nim udział i jakie niesie ze sobą korzyści? Wszystkiego dowiecie się z tego artykułu!

tropienie użytkowe

fot. Scent Mind

07.04.2023

Wilki są wszędzie, co to będzie?

Ten tekst przeczytasz w 4 minuty

Przeglądając media, ciężko się nie natknąć na krzykliwe tytuły nagłówków artykułów informujące nas o tym, że wilki są absolutnie wszędzie i należy mieć się na baczności. Jak jest naprawdę? Czy są dosłownie wszędzie?

wilki są wszędzie, co to będzie

fot. Shutterstock

Koty i Psy - E-booki

Pobierz darmowy ebook o rasach psów

Zapisz się na newsletter i odbierz ebook „50 ras w sam raz do kochania” całkowicie za darmo

Zapisz się