Skuteczność dogoterapii wynika z biologicznych mechanizmów – kontakt z psem obniża poziom kortyzolu, sprzyja wydzielaniu oksytocyny i pomaga regulować emocje. Jednocześnie pies reaguje w sposób przewidywalny i pozbawiony ocen, co czyni go szczególnie ważnym wsparciem dla osób w kryzysie psychicznym, dzieci, seniorów czy pacjentów hospitalizowanych.
Skala ma znaczenie
W Polsce jednym z największych i najdłużej prowadzonych programów dogoterapii jest ogólnopolski program terapii wspomaganej obecnością psa realizowany przez Mars Polska we współpracy z Fundacją Dr Clown. To obecnie największy program dogoterapii prowadzony w Polsce, działający dzięki współpracy organizacji pozarządowej oraz biznesu.
Od 2017 roku do października 2025 roku z programu skorzystało ponad 39 000 osób, w tym:
- 3 389 seniorów w Domach Pomocy Społecznej,
- dziesiątki tysięcy dzieci i młodzieży hospitalizowanych w szpitalach.
Tylko od stycznia do października 2025 roku w zajęciach z udziałem certyfikowanych dogoterapeutów i wyszkolonych psów uczestniczyło 8 777 osób:
- 8 303 dzieci w 29 szpitalach dziecięcych,
- 474 seniorów w 13 Domach Pomocy Społecznej.
Regularność jako klucz do efektów terapeutycznych
Jednym z najważniejszych wniosków płynących z praktyki terapeutycznej jest znaczenie regularności. Dogoterapia nie działa jak jednorazowy „zastrzyk dobrego nastroju”. Najlepsze efekty przynoszą cykliczne spotkania, które pozwalają budować relację, poczucie bezpieczeństwa i przewidywalności.
W Domach Pomocy Społecznej zajęcia dogoterapeutyczne odbywają się dwa razy w miesiącu. Taki model sprzyja trwałym zmianom – obserwuje się poprawę nastroju, większą otwartość i gotowość do kontaktów społecznych u uczestników.
Dogoterapia w zdrowiu psychicznym
Znaczenie relacji ze zwierzętami dla zdrowia psychicznego potwierdzają także badania prowadzone wśród opiekunów zwierząt. Globalne badanie Mars i Calm, przeprowadzone na ponad 30 000 opiekunów zwierząt na świecie, pokazuje, że:
- 85% Polaków uważa, że ich zwierzę pozytywnie wpływa na ich samopoczucie psychiczne,
- 49% wskazuje, że obecność psa lub kota daje im towarzystwo w stresujących momentach,
- 18% przyznaje, że rozmowa ze zwierzęciem pomaga im regulować emocje i radzić sobie z napięciem.
Dogoterapia przenosi te mechanizmy do środowiska terapeutycznego, gdzie mogą być świadomie wykorzystywane jako wsparcie w leczeniu, rehabilitacji i pracy emocjonalnej z pacjentami.
Aktywizacja fizyczna i społeczna
Choć dogoterapia często kojarzona jest głównie ze wsparciem emocjonalnym, jej wpływ na aktywizację fizyczną i społeczną jest nie do przecenienia. Wspólne ćwiczenia, zabawy czy elementy rehabilitacji z udziałem psa zwiększają motywację do ruchu i przełamują opór przed aktywnością.
„Zwierzęta motywują zarówno dzieci, jak i osoby dorosłe do tego, aby wykonywały zalecone ruchy, które pomagają w standardowej terapii. Dzięki obecności zwierzęcia dużo przyjemniej i łatwiej jest wykonywać ćwiczenia, jak chociażby rzucanie piłki, czy podnoszenie lub ściskanie jej, ponieważ towarzyszy temu merdający ogon i mokry nos, trącający nas w rękę, w której trzymamy taką piłkę” – podkreśla Małgorzata Głowacka, lekarka weterynarii i ekspertka naukowa ds. żywienia zwierząt w Mars Polska.
Dodatkowo pies działa jak „społeczny katalizator” – zachęca do rozmów, wspomnień i interakcji w grupie. Terapeuci pracujący z udziałem psów obserwują większą gotowość uczestników do nawiązywania relacji i dzielenia się emocjami po regularnych zajęciach.
Dogoterapia jako uzupełnienie systemu opieki
W świecie, w którym coraz więcej osób doświadcza kryzysów psychicznych, samotności i przewlekłych chorób, dogoterapia staje się ważnym uzupełnieniem klasycznych form wsparcia. Nie zastępuje leczenia ani terapii prowadzonej przez specjalistów, ale realnie wzmacnia ich efekty.
Dane, skala działań i wieloletnia praktyka pokazują jednoznacznie: terapia wspomagana obecnością psa działa wtedy, gdy jest prowadzona w sposób etyczny, regularny i oparty na wiedzy. A pies – odpowiednio przygotowany i wspierany przez terapeutę – może stać się jednym z najbardziej naturalnych sojuszników człowieka w procesie zdrowienia.
Artykuł powstał we współpracy z Mars Petcare Polska.
