NOWOFUNDLAND


Łagodność i przyjazne nastawienie nowofundlanda mogą sprawić, że nawet esteta strzepujący każdy pyłek wybaczy mu bałagan, który robi. Nowofundland to duży, pokryty gęstym, grubym futrem, mającym izolować go od zimnej wody pies o zrównoważonym charakterze i umiarkowanym temperamencie.

 

Charakter rasy nowofundland

Nowofundland to pies spokojny, zrównoważony, cierpliwy, odważny i pozbawiony agresji. Najlepiej będzie się czuł w domu z ogrodem, ale musi mieć zapewniony stały dostęp do środka. Bardzo przywiązany do rodziny, wymaga bliskiego kontaktu z człowiekiem. Nowofundland bez problemu zniesie nieobecność pana przez kilka godzin, ale odizolowanie go na stałe w kojcu może źle wpłynąć na jego psychikę. Nieszczęśliwy, samotny nowofundland skutecznie uprzykrzy życie domownikom i sąsiadom.

Przedstawiciele tej rasy są doskonałymi towarzyszami dzieci, mają opinię troskliwych nianiek. Nie należy ich jednak zostawiać samych z maluchami bez nadzoru – ze względu na swe rozmiary nowofundland może je z łatwością przewrócić, np. machając ogonem.

Nowofundland w wodzie
nowofundland | fot. Shutterstock

Nowofundland jest z natury łagodny w stosunku do ludzi i nawet nieznajomych traktuje życzliwie. Nie sprawdzi się więc w roli stróża, chociaż w wyjątkowych sytuacjach potrafi stanąć w obronie właściciela. Nie jest też psem dla estetów, ceniących sobie ład i porządek – nowofundland wnosi do domu sporo błota, wychlapuje wodę z miski, czasem mocno się ślini.

Niufek jest tolerancyjny wobec innych psów, niejednokrotnie tworzy silne więzi z czworonogami, z którymi mieszka lub często się spotyka. Dobrze jest sprawić mu jakiegoś psa towarzysza. Nigdy nie nadużywa siły i nie prowokuje bójek, ale zaatakowany zawsze się broni. Zaakceptuje własnego kota, lecz obcego na pewno przepędzi. Zdarza mu się pogonić za zającem lub sarną, a nawet zapolować na drób. Chociaż odznacza się umiarkowaną aktywnością, to do utrzymania go w dobrej kondycji konieczne są długie spacery, zwłaszcza jeśli ich elementem jest pływanie i zabawa w wodzie.

Umiejętności

Pierwotnie nowofundlandów używano do pomocy w wyciąganiu sieci rybackich i jako psów zaprzęgowych do przewożenia ciężkich ładunków. Wyjątkową cechą rasy jest pasja do pracy w wodzie, którą wykorzystuje się w ratownictwie wodnym. Na co dzień spokojne i dość flegmatyczne czworonogi w wodzie stają się zwinne i szybkie. Potrafią przyholować do brzegu łódź, skaczą z pędzącej motorówki, helikoptera czy wysokiego mostu. Dzięki doskonałemu węchowi nowofundland nadaje się do odnajdywania zaginionych lub zasypanych ludzi, a także do poszukiwania zwłok pod wodą i na lądzie.

Nowofundland
nowofundland | fot. Shutterstock

Chociaż obecnie nowofundlandy są głównie psami do towarzystwa, to coraz więcej właścicieli szkoli je do pracy w wodzie. Powstają stowarzyszenia propagujące taką działalność, które współpracują z policją wodną i grupami ratowniczymi. W wielu krajach – także w Polsce – podczas wystaw klubowych organizowane są certyfikacje i mistrzostwa pracy wodnej.

Szkolenie i wychowanie

Nowofundland jest psem o dużej inteligencji, zdyscyplinowanym i skorym do współdziałania z człowiekiem. Uczy się chętnie, łatwo zapamiętuje polecenia, ale szybko się nudzi, dlatego treningi muszą być urozmaicone. Przedstawiciel tej rasy wymaga konsekwentnego, cierpliwego i łagodnego podejścia – nowofundland nie toleruje brutalnego traktowania. Trzeba też pamiętać, że to ciężki pies, który dość szybko się męczy, dlatego należy robić przerwy podczas nauki i zawsze mieć przy sobie zapas wody. Podczas intensywnej pracy potrafi wypić 2-3 litry.

Szkolenie należy rozpocząć już z małym szczeniakiem, najlepiej w psim przedszkolu. W tym samym czasie powinno się też zacząć naukę pracy w wodzie, oswajając malucha z zanurzaniem głowy i wyławianiem różnych przedmiotów z dna naczynia lub w płytkim zbiorniku. Po takim przygotowaniu będzie mógł później bez stresu ćwiczyć skoki i nurkowanie w głębokich akwenach.

Nowofundland
nowofundland | fot. Shutterstock

Nowofundlandy wymagają także odpowiedniej socjalizacji i spacerów poza ogrodem. Nieprzyzwyczajony do innych psów i obcych ludzi nowofundland może stać się agresywny, a przez swoje gabaryty również bardzo niebezpieczny i problematyczny dla opiekunów.

Dla kogo ta rasa

Łagodny i dobroduszny nowofundland wbrew pozorom nie jest psem dla każdego. Nie nadaje się dla ludzi zapracowanych, którzy nie będą w stanie zapewnić psu odpowiedniego szkolenia i pracy umysłowej. Właściciel musi także liczyć się z wysokimi kosztami jego utrzymania. Przy doświadczonych opiekunach nowofundland odnajdzie się w większej rodzinie z dziećmi i innymi zwierzętami lub u sprawnego emeryta.



Wady i zalety rasy nowofundland

Nowofundland – jaki jest? Poznaj jego wady i zalety!

Wady

  • jego utrzymanie sporo kosztuje
  • wymaga pracochłonnej i systematycznej pielęgnacji
  • czasem mocno się ślini
  • wnosi do domu dużo błota

Zalety

  • bardzo przywiązany do właściciela
  • łagodny i tolerancyjny
  • doskonały przyjaciel dzieci
  • akceptuje inne czworonogi
  • inteligentny, szybko się uczy
  • chętnie współpracuje, jeśli postępuje się z nim spokojnie i konsekwentnie


Zdrowie rasy nowofundland

Nowofundland to silny i raczej odporny pies. Jednak jak większość dużych ras ma skłonności do dysplazji stawów biodrowych (do uzyskania uprawnień hodowlanych wymagane jest prześwietlenie z wynikiem A,B lub C), łokciowych i kolanowych oraz do skrętu i rozszerzenia żołądka.

Sporadycznie zdarza się dziedziczna metaboliczna choroba układu moczowego (cystynuria), charakteryzująca się wydalaniem zwiększonej ilości aminokwasu cystyny w moczu, co prowadzi do tworzenia się kamieni nerkowych. Kluby rasy nowofundland zalecają wykonywanie badań w kierunku nosicielstwa tego schorzenia.

nowofundland
nowofundland | fot. Shutterstock

Czasem występują choroby serca i układu krążenia – podzastawkowe zwężenie aorty i przetrwały przewód tętniczy – które mogą doprowadzić do nagłej, przedwczesnej śmierci. Zdarzają się również wady ustawienia powiek, alergie pokarmowe i problemy skórne wynikające najczęściej z braku odpowiedniej pielęgnacji.

Psom rasy nowofundland nie należy pozwalać na wylegiwanie się na zimnej ziemi czy betonie – zwłaszcza gdy są mokre – by nie zachorowały na zapalenie pęcherza moczowego i nerek. Szybko rosnącym szczeniętom nie służą intensywne zabawy z dużymi, aktywnymi psami, ponieważ mogą spowodować nadmierne obciążenie stawów i ścięgien.

nowofundland pływa
nowofundland | fot. Shutterstock

Nowofundland pochodzi z obszaru o zimnym klimacie, dlatego doskonale znosi niskie temperatury, ale jest wrażliwy na upały. Latem potrzebuje zacienionego miejsca do odpoczynku i jeszcze więcej wody niż zwykle. Na spacery powinno się go wyprowadzać wcześnie rano i wieczorem, a także umożliwić mu pływanie.

Żywienie

Nowofundland jest rasą pierwotną, ukształtowaną w trudnych warunkach, dlatego doskonale wykorzystuje pożywienie. Dzienną porcję dla dorosłego psa trzeba podzielić co najmniej na dwa posiłki i zapewnić mu czterogodzinny odpoczynek po jedzeniu, by nie narażać psa na skręt żołądka. Należy też pamiętać o stałym uzupełnianiu wody, ponieważ nowofundlandy piją znacznie więcej niż inne psy.

Można stosować gotową karmę dla ras olbrzymich, dobraną do aktywności i wieku psa, lub samemu przygotowywać jedzenie – gotowane albo BARF. Domową dietę trzeba uzupełnić odpowiednimi suplementami, a w okresach linienia można dodać preparaty poprawiające stan sierści i skóry, zawierające biotynę, cynk i nienasycone kwasy tłuszczowe.

nowofundland kolory
nowofundland | fot. Shutterstock

Pielęgnacja

Szata nowofundlanda jest gęsta i obfita, dlatego jej pielęgnacja wymaga sporo pracy. Pies tej rasy najintensywniej linieje na wiosnę, kiedy gubi dużą ilość miękkiego podszerstka. Trzeba go wtedy czesać codziennie, aby szybciej pozbyć się martwego włosa i zapobiec tworzeniu się kołtunów. Najlepiej posłuży do tego celu metalowy grzebień o długich i rzadkich zębach, szczotka pudlówka i zwykła rzadka szczotka.

Przed zabiegiem sierść można spryskać preparatem ułatwiającym rozczesywanie lub – jeśli jest mocno przesuszona – olejkiem norkowym (trzeba wmasować go we włosy, a potem wyczesać). Poza okresem linienia wystarczy wyszczotkować psa raz na kilka dni. Regularnie trzeba wycinać włosy między palcami, opuszkami i pod uszami.

nowofundland szczeniak
nowofundland | fot. Shutterstock

Nowofundland powinien być kąpany mniej więcej co dwa miesiące w szamponach dla psów długowłosych (z dodatkiem olejku norkowego) lub zapobiegających podrażnieniom (np. z olejkiem z drzewa herbacianego). Jeśli często pływa, należy zawsze pamiętać o wysuszeniu wnętrza uszu, ponieważ wilgoć sprzyja rozwojowi chorób grzybiczych i stanom zapalnym.

Akcesoria

Nowofundlanda wyprowadzamy na spacery w szerokiej obroży lub na szelkach typu guard i na długiej, mocnej smyczy. Nowofundland potrzebuje dużego, wygodnego posłania, które pozwoli mu się swobodnie wyciągnąć. Psa tej rasy należy także zaopatrzyć w kaganiec – najlepiej fizjologiczny. Najlepszymi zabawkami dla nowofundlanda są duże piłki, które pies ten chętnie nosi w pysku i aportuje. Należy unikać małych przedmiotów, bo niufek może je połknąć lub się nimi zadławić.



Historia rasy nowofundland

Pierwsze przekazy sugerujące pochodzenie nowofundlandów dotyczą wikingów, którzy przed wiekami najeżdżali Amerykę Północną i półwysep Labrador. Oprócz dużych zwierząt domowych w wyprawach towarzyszyły im psy, które zostawały na podbitych terenach.

Około 1000 roku Norweg Leif Eriksson miał przywieźć na kontynent północno-amerykański dużego czarnego czworonoga o imieniu Oolum. Był to tzw. pies niedźwiedzi używany do stróżowania i polowania na grubą zwierzynę. Dowodem na słuszność teorii o skandynawskich korzeniach nowofundlanda ma być odnalezienie szczątków podobnych czworonogów podczas wykopalisk archeologicznych w okolicy L’Anse aux Meadows na Nowej Fundlandii.

Brązowy nowofundland
nowofundland | fot. Shuttertock

Istnieje jednak również teoria, która głosi, że nowofundland to rasa rdzennie amerykańska. Badając kości indiańskich psów, Fred Stubbart wysnuł przypuszczenie, że zwierzęta te mogły pochodzić od mastifa tybetańskiego, który z kolei wywodzi się od starożytnych molosów. Przybyły one z Dalekiego Wschodu przez Aleuty i Alaskę wraz z przodkami Indian amerykańskich. Z kolei inny badacz, Theodor Studer, poddając analizie czaszki psów z Nowej Fundlandii, odnalazł w nich podobne cechy budowy jak u prehistorycznego psa (canis familiaris inostranzewi), którego uważa się za protoplastę mastifa tybetańskiego i wielu innych ras, m.in. bernardynów, psów pirenejskich czy elkhundów.

W połowie XIX wieku na Nowej Fundlandii żyło kilkaset dużych czworonogów o czarnym lub biało-czarnym umaszczeniu. Czarne nowofundlandy to zapewne potomkowie wspomnianych już psów wikingów, które przybyły na wyspę około XI wieku. Przez kilka stuleci ewoluowały w izolacji i specyficznych warunkach klimatycznych. Ostatecznie typ psa ze skłonnościami do pracy w wodzie utrwalił się, gdy od XVI wieku europejscy żeglarze zaczęli przywozić ze sobą mastify, spaniele, psy dowodne i myśliwskie.

Czarny nowofundland siedzi na pomoście
nowofundland | fot. Shutterstock

Biało-czarny nowofundland może pochodzić od angielskich białych lub biało-brązowych psów rzeźnickich, znacznie większych od miejscowych czworonogów. Krzyżując się z czarnymi nowofundlandami, dały początek biało-czarnej odmianie nazwanej od nazwiska znanego malarza landseerem (nie mylić ze współczesną rasą o tej nazwie).

Początkowo do Anglii przywożono tylko biało-czarne czworonogi, podczas gdy inne kraje europejskie importowały psy czarne. Różniły się od współczesnych przedstawicieli rasy nie tylko umaszczeniem, ale także wielkością, budową, a często też rodzajem szaty – zdarzały się osobniki o sierści szorstkiej lub kędzierzawej. Do ustalenia typu doszło w Europie. Aby osiągnąć pożądane duże rozmiary i obfity, dość długi włos, hodowcy prawdopodobnie dodali krwi mastifa i spanieli. Pierwszy wzorzec zatwierdzono w 1886 roku.

Nowofundland w Polsce

W Polsce nowofundlandy były znane już w okresie międzywojennym. Pod koniec lat 50. XX wieku przywieziono niemal w tym samym czasie z NRD dwie czarne suki. Edmund Drzymulski sprowadził Astrid v. Juring do hodowli Świerkowa Polana, a hodowlę Podkowa Józefa Hołyńskiego zapoczątkowała Carola v. Falkenhorst. Pierwszą brązową sukę rasy nowofundland sprowadzono z Niemiec w 1994 roku.

Wkrótce potem także od naszych zachodnich sąsiadów importowano pierwszą biało-czarną sukę i kolejne brązowe. W 1996 roku z Norwegii przyjechał biało-czarny samiec, który jako pierwszy reproduktor tej maści pozostawił po sobie potomstwo.



Wzorzec rasy nowofundland

Nowofundland – grupa II FCI, sekcja 2, nr wzorca 50

  • Kraj pochodzenia: Kanada
  • Charakter: pies pełen godności, pogodny i zmyślny, znany ze swej niezmąconej łagodności
  • Wielkość: psy 71 cm, suki 66 cm; odstępstwa kilku centymetrów są dopuszczalne przy zachowaniu proporcji
  • Waga: psy 60-70 kg, suki 50-60 kg
  • Szata: dwuwarstwowa, wodoodporna; podszerstek miękki i bardzo gęsty, włos okrywowy elastyczny, umiarkowanej długości, prosty, bez loków (dopuszczalna lekka falistość); na części twarzowej głowy i przedniej krawędzi kończyn krótki; dłuższe włosy tworzą pióro na przednich kończynach, portki na zadzie i obfitą kitę na ogonie
  • Maść: biało-czarna, czarna, brązowa; u odmian jednolitych dopuszczalne są białe znaczenia na piersi i palcach
  • Długość życia: 10-12 lat
  • Odporność na warunki atmosferyczne: średnia (źle toleruje upały)
  • Koszty utrzymania: 500-650 zł miesięcznie
  • Cena psa z rodowodem: 2500-6000 zł

Części ciała niufka

Pełen wzorzec FCI obowiązujący w Związku Kynologicznym w Polsce (pdf)



Ciekawostki o rasie nowofundland

Nowofundlandy cechuje silny instynkt wyciągania z wody zarówno ludzi, jak i przedmiotów, dlatego szkolenie ratownicze opiera się na wzmacnianiu ich wrodzonych predyspozycji oraz wzięciu ich pod kontrolę – w przeciwnym razie nadgorliwe psy w ogóle nie pozwoliłyby ludziom pływać! Nowofundlandy do pracy wodnej, choć w ograniczonym zakresie, szkoli także straż pożarna. W Polsce nowofundlandy wykorzystuje się też do poszukiwania zwłok w wodzie – tego typu szkoleniem zajmuje się policja. Wykorzystanie w tym kierunku nowofundlandów jest w Europie ewenementem.